Người đang đi đổ vỏ , dọn dẹp lại thế giới ….Một bài viết nhận định đơn giản nhưng rất sâu sắc về TT Trump - Người đang đi đổ vỏ , dọn dẹp lại thế giới ….
(Bài viết "Trump và tuyệt chiêu chặt chân rết- Bẻ ṿi rồng" của tôi vừa rồi, có một comment khiến tôi suy nghĩ. B́nh luận đó " phê" tôi:" Mang màu sắc sùng bái cá nhân và thần tượng hoá Trump". Tôi xin được thanh minh: Tôi là người Việt đang ở Việt Nam, chưa bao giờ được hân hạnh đặt chân lên nước Mỹ và chưa nhận được một ân huệ nào từ Tổng thống Donal Trump.Tôi không hề coi Trump như một vị thần vị thánh. Tôi vẫn nh́n Trump như là một con người mang đủ hỉ nộ ái ố sân si như bao người khác. Tôi khoái Trump bởi chỉ v́ tôi thấy ông ấy là người đàn ông rất man- lỳ, đầy chất trượng phu, thông minh tài trí, quyết đoán, thẳng thắn bộc trực và nhất là hết ḷng cống hiến cho đất nước của ông ấy. Thế thôi!
Và c̣m men ấy viết tiếp:" Trump chẳng tài giỏi ǵ. Các chính sách của Trump là sự tiếp nối và biến thể của các chính sách lâu đời của Mỹ, chứ không phải là phát minh chiến lược của Trump". Để phản biện lập luận này, tôi viết bài viết này để trả lời người viết b́nh luận đó trong tinh thần tôn trọng, ôn hoà và cầu thị học hỏi nhau)
NGƯỜI TRƯỚC ĂN ỐC,
DONAL TRUMP ĐỔ VỎTrong hơn 40 năm qua, kể từ biến cố 1979 Iran do Rihollah Khomeini cầm đầu lật đổ ngai vàng của vua Mahammad Pahlavi để lập nên chế độ thần quyền, th́ Nhà Trắng của Huê kỳ đă vận hành theo một công thức ngoại giao khá ôn hoà với Iran: Vuốt ve, răn đe, chờ đợi rồi...hy vọng và rồi...thất vọng.
Các đời Tổng thống tiền nhiệm trước Donal Trump, từ phe Dân chủ đến Cộng hoà, dường như bị mắc kẹt trong ṿng lặp tâm lư: Vừa muốn trừng phạt vừa sợ làm mích ḷng... giá dầu mỏ, vừa lo ngại cuộc chiến sa lầy ở Trung Đông. Họ nghĩ rằng lành với Iran th́ Iran sẽ hiền lại. Họ chọn phương án vỗ về nhưng thực chất là "nuôi hổ trả về rừng". Và thực chất hơn nói trắng ra là đ̣n tŕ hoăn trách nhiệm của mỗi tổng thống để đẩy cái khó cho người kế nhiệm.
Thử xem lại các bậc tổng thống tiền bối:
1. Jimmy Carter (1979-1981)
Mở màn cho chuỗi bi hài kịch là Bác Cater. Khi các sinh viên Iran xông vào đại sứ quán Mỹ bế đi 52 con tin, Bác đă chọn cách...cầu nguyện và chờ đợi. Rồi dưới áp lực của người dân Mỹ, Bác tung ra chiến dịch Operation Eagle Claw( Móng vuốt đại bàng) để giải cứu con tin. Nhưng trực thăng giải cứu chưa kịp thấy bóng dáng con tin th́ đă đâm sầm vào máy bay vận tải v́....băo cát sa mạc.
Iran thấy Mỹ hiền quá, nên giữ luôn con tin 444 ngày. Bác xách cặp rời ghế tổng thống khi con tin c̣n trong tay Tehran, để lại cho Iran một suy nghĩ tiền lệ: Cứ bắt người Mỹ làm con tin th́ Washington sẽ...bối rối.
2. Ronal Reagan (1981-1989)
Bác Reagan cứng rắn hơn, miệng hô hào cấm vận Iran, nhưng tay Bác dưới gầm bàn bí mật bán vũ khí tên lửa cho họ để đổi lấy con tin ở Lebanon, rồi lấy tiền đó đi nuôi phiến quân ở tận Nicaragua. Đó là nội dung vụ scandal Iran- Contra mà Bác đạo diễn. Chuyện vỡ lở, kết quả là Iran vừa có vũ khí vừa biết tỏng Mỹ rất dễ thương nếu ta có đủ con tin Mỹ trong tay.
3. Bill Clinton (1993-2001)
Bác Clinton hiền lành nhưng hơi ôm đồm, muốn nhốt cả Iran và Irap vào cùng rọ. Nhưng tính Bác hiền quá, chỉ vừa doạ vừa xoa. Iran nghe Mỹ doạ dẫm chẳng buồn thèm nghe, chỉ ngồi nhà làm giàu Uranium.
Hệ quả chính sách nửa vời của Mỹ khiến Iran sống khoẻ nhờ làm ăn với châu Âu và Nga.
4. George W.Bush- Bush con ( 2001-2009)
Bác Bush con lên rất gắt gao. Bác xếp Iran vào trục ma quỷ với Irap và Triều Tiên. Nhưng bác bận đem quân đi đánh Irap, vô t́nh dọn sạch đối thủ lớn nhất của Iran trong khu vực Trung Đông. Iran ngồi không hưởng lợi khi thành Anh đại số 1 khu vực. Hệ quả là Mỹ sa lầy ở Irap, c̣n Iran lớn mạnh thành ông Trùm vùng Vịnh nhờ cú dập mạnh tay lên Irap của Bác Bush con.
5. Barach Obama (2009-2017)
Bác Obama lên, Iran như bắt được vàng khi được dỡ bỏ lệnh cấm vận và bản thỏa thuận hạt nhân. Bác trả lại tiền cho Iran hàng tỷ USD, hy vọng Iran dùng tiền đó xây trường học bệnh viện. Không! Iran dùng nó để nâng cấp tên lửa và nuôi đám đệ tử khắp Trung Đông. Hệ quả Mỹ tự c̣ng tay ḿnh rồi đưa ch́a khóa c̣ng cho địch, trong khi Iran âm thầm phát triển tầm ảnh hưởng.
Rồi Donal Trump xuất hiện. Ông thấy một Iran trang bị vũ khí tận răng từ tiền được biếu không từ Obama và một đám đệ tử rằn ri phủ khắp khu vực. Trump gánh đống" nợ đời" và quyết định: Dẹp hết! Ta làm lại từ đầu!Đúng là các đấng tiền bối đă để lại cho Trump một bàn tiệc bẩn với đầy vỏ ốc đă ăn và yêu cầu Trump phải dọn dẹp mang đi đổ. Trump sẵn sàng đi đổ rác và bước vào cuộc chơi mà không cần đến trọng tài. Trump cầm bản thỏa thuận hạt nhân JCPOA với Iran thấy "đầy lỗi chính tả sai văn phạm" mà các tổng thống coi như di sản báu vật, và Xoẹt! Trump xé bỏ trong sự ngỡ ngàng của thế giới.Tehran cũng le lưỡi sững sờ.
Các tiền bối trừng phạt Iran kiểu " bỏ nhỏ" êm dịu, để Iran c̣n được đường sống mà đàm phán, th́ Trump chơi bài ngữa: khoá tay khoá chân khoá toàn thân Iran. Ngoài bật chế độ tăng áp lực cấm vận lên maximum, ông c̣n đe doạ ai dám mua dầu Iran sẽ bị Mỹ nghỉ chơi.
Hậu quả kinh tế Iran rơi tự do, đồng Rial mất giá. Các lănh đạo Iran hơi ...rét.
Trump chơi một cú hơi bá đạo: Xử một tướng bự của Iran là Qasem Soleimani. Trump tung một chiếc flycam ship tận nơi một quả tên lửa ngay tại sân bay Baghdad tiễn đưa ông tướng này chầu trời. Đây là sỉ nhục ngọt ngào đầu tiên Trump dành cho cái thói ĺ lợm của Iran.
Trump đang làm cho Iran từ một kẻ chuyên bắt nạt khu vực thành người khốn khổ v́ thâm hụt ngân sách và bạo loạn nội bộ, th́ ông hết nhiệm kỳ. Để lại cho người kế nhiệm Biden một thúng nặng đội trên đầu: Iran đă ĺ đ̣n chai mặt hơn khiến việc đưa họ vào lại bàn đàm phán c̣n khó khăn hơn.
Suốt nhiệm kỳ, Joe Biden ṿ đầu bứt tai v́ không làm ǵ được Iran.
Rồi Trump quay lại. Nhiệm kỳ đầu được coi là dọn dẹp đi đổ vỏ ốc, th́ nhiệm kỳ 2, Trump chơi đập luôn cả bàn tiệc.Vừa cấm vận trực tiếp lên Iran, vừa kư sắc lệnh thuế quan25% với bất kỳ quốc gia nào dám giao thương với Iran. Iran chơi tṛ lén lút dùng tàu vận tải hạm đội đen chuyên lách luật để bán dầu, Trump cũng đập luôn. Trump muốn ép xuất khẩu dầu của Iran về con số 0. Kinh tế Iran rơi vào t́nh trạng thở oxy. Kiểu như Trump muốn nói ví von " lầy lội " với I-ran :" Mày c̣n "Một Răng"hả, Tao nhổ cho mày thành "Hết răng" húp cháo luôn..."
Đến cuối tháng 2 năm nay, như chúng ta vừa biết, Trump đột nhiên bẻ lái cực gắt chẳng ai ngờ, chuyển trừng phạt kinh tế sang tác chiến thực địa đối với Iran qua chiến dịch Epic Fury- Cơn thịnh nộ sử thi.
Nếu các tổng thống trước để lại cho Trump một bài toán phương tŕnh khó giải, th́ giờ đây có lẽ Trump đă t́m ra được nghiệm phương tŕnh. Ở đó, Trump mời Iran vào một bàn ăn mà trừng phạt kinh tế chỉ là món khai vị, c̣n các cuộc không kích mới là món chính.
Môi trường & năng lượng
xanh
Hăy ngưng "cái lo phường"
Thông minh nhân tạo AI
Người ăn ốc - Người
đổ vỏ
Anh hùng tạo thời thế
Tại
sao các người không đứng lên?
Họ sợ sự thật!
Bắn lên vũ trụ, rớt
xuống trúng ngay ba đ́nh
Bài phát biểu của Ngoại trưởng Mỹ với Châu Âu
Chọn Newsom hay chọn AOC cho TT 2028?
Nếu không có Pháp
đô hộ Việt Nam th́ sao!
T́m hiểu chính trường Mỹ
Chúc mừng
nền Y Học VN
Tháp canh
Cút khỏi đất nước
chúng tôi...
Người Việt đu
cảng Mỹ đầu tiên... thất bại
Kinh tế mới
T.T. Trump & Âu Châu
Mỹ bắc cóc vợ chồng
Maduro như thế nào?
Petro Dollar &
diễn tiến Maduro
Số phận Maduro &
viễn ảnh Venezuela
Chính nghĩa và phi nghĩa
Đóng cửa nhà nước
Tôi bị nhét vào đầu là sự dối
trá
Cuộc chiến văn
hoá Bắc Nam vẫn c̣n...
Người miền Bắc
Những
điền con gái tôi nhận ra sau chuyến thăm VN
TT Trump - Đọc diễn văn trước Liên Hiệp Quốc
Đối thoại với
nhà văn Bảo Ninh
Triết lư giáo dục
Đơn giản v́ đó là
Sài G̣n
Ngụy quạn, ngụy quyền
Mùa hè đỏ lửa
Di cư vào Nam
Chính sách visa mới của Hoa Kỳ ...
Buồn
Đồng tiền kỷ niệm 50 năm hành tŕnh t́m Tự Do
Đảng Dân Chủ vào ngơ cụt
Các anh vẫn chưa yên nghỉ
Ta đă thấy
ǵ sau bao năm?
Bỏ rơi hay phản bội
Tự Do nghĩa là ǵ?
Tại hại của DEI
AVWA không thể biện minh
việc không treo Cờ Vàng v́ là một hội phi chính trị
Câu chuyện Ukraine & Âu Châu chống Mỹ
Sài G̣n và Singapore – âm binh và nghiệp quật!
Nguỵ biện trong Thượng Nghị
Viện Mỹ
TT Trump muốn ǵ với Greenland ?