Có Đêm Nào Buồn Bằng Đêm Ba Mươi

DTDB

Trong ngôi nhà nhỏ nằm trên ven bờ sông dài xa tít mù xa, không biết con sông nầy bắt nguồn từ đâu và đi về đâu mà dài ngút ngàn, quanh năm nước ngọt trong xanh như ḍng nước sông Mỹ Tho vào mùa nắng nơi quê nhà. Mười mấy năm rồi ba người sống ở đây, nhưng họ không thấy trên sông có sóng to gió lớn. Mùa giông băo th́ mặt nước sông chỉ chao động, sóng dập dồn để rồi sau cơn mưa gió th́ mặt sông trở lại hiền lành b́nh lặng trong bốn mùa xuân, hạ, thu, đông.

Ngoài xóm xa nhà họ ở, có chợ làng nằm trên mấy xa lộ xuyên qua các tiểu bang, xe cộ chạy qua lại không ngớt. Chung quanh nhà họ, có trồng nhiều loại hoa, như là: đỗ quyên, thược dược, bông bụp, huỳnh cúc, vạn thọ… Cùng các giống hồng nhung bông to thơm ngát vào sáng tinh sương, màu sắc rực rỡ như trắng, vàng, hường. Ngôi nhà nầy họ mua của một gia đ́nh người bản xứ, sống ở đây lâu đời từ khi gia chủ c̣n thiếu niên với cha mẹ. Bây giờ lớn tuổi rồi, không canh tác được nữa, nên chủ nhà bán rẻ lại, để vào sống trong chung cư không xa lắm của người già ở ngoài chợ quận. Nhà được xây trên vuông đất rộng chừng bốn mẫu. Ở xứ nầy nhà dù ở thành phố hay thôn quê cùng đều phải đầy đủ tiện nghi như: pḥng tiếp khách, pḥng ngủ, pḥng ăn, pḥng tắm, nhà bếp. Bên ngoài nh́n vào người ta cứ tưởng là một nông trại nhỏ, chớ không nghĩ đó là nhà ở b́nh thường của thôn dân.

Trong nhà có ba người lớn tuổi, hai nam, một nữ trẻ nhứt cũng khoảng sáu mươi hơn, c̣n hai người đàn ông tuổi đời cũng gần thất thập cổ lai hy rồi. Cái tuổi mà ở xứ sở quê hương nghèo v́ chiến tranh nối tiếp chiến tranh triền miên, v́ ngoại bang xâm lấn, v́ cuộc nội chiến giữa miền Việt Nam Cộng Ḥa và miền Bắc Cộng sản, th́ họ thuộc về tuổi thọ. C̣n trên những xứ giàu tiền bạc, có thừa vật chất, tự do, tâm hồn sẽ thoải mái ung dung như ở Âu, Mỹ th́ tuổi của họ cũng chưa phải là già mà mới vào trung niên thôi. Người đàn ông trong nhà đó là ông Lê Thành Nhân, vợ ông là Bùi Hoàng Lan mà láng giềng gọi theo tên chồng là bà Nhân. Người đàn ông kia là anh ruột của bà Nhân, đó là ông Bùi Vĩnh Bảo, trọng tuổi nhứt nhà.

Trên vuông đất, ngoài ngôi nhà giữa, phía sau hè c̣n có cái chuồng nuôi bốn con chó mực cao lớn, thuộc loại chó săn. Mặt mày chúng lúc nào trông cũng dữ dằn, như sắp cắn xé đối phương trước mặt. Chúng đánh hơi lanh lẹ, sủa giỏi chớ không bạ đâu cắn phá đó, hoặc bạ đâu sủa đó, chúng hay tru tréo cả ngày. Đất nhà rộng mênh mông, nên họ nuôi nhiều loại gia súc khác như: vịt, ngỗng, gà lôi ăn lúa, bắp, côn trùng... thường để lấy trứng, ăn thịt chớ không có bán. Trong chuồng heo c̣n có mấy con háo ăn ú na ú nần kêu la eng éc tối ngày khi chúng muốn ra ngoài hay đói.
Vợ chồng ông Nhân, và ông Bảo, cả ba người họ đều siêng năng trồng thêm các loại rau thơm để ăn sống như rau húng, dấp cá, cái xà lách, hoặc rau nấu canh như bầu, mướp, bí, khổ qua. Gia đ́nh họ sinh sống hiện tại là ở miền Nam nước Hoa Kỳ, nên thời tiết dễ chịu không quá lạnh như mùa đông ở Chicago, và cũng không nóng thái quá vào mùa hè ở vùng sa mạc Arizona. Họ c̣n trồng các loại cây ăn trái như cam, bưởi, táo mỹ (apple), xá lị, táo tàu, hồng gịn, hồng mềm, ổi, mận. Gầy giống các loại gia súc hoặc rau cải, cây ăn trái bằng cách mua hoặc đổi chác với dân bản xứ trong vùng gần nhà. Nói cḥm xóm ở gần, chớ thật ra chẳng gần chút nào, nhà nầy cách nhà kia lái xe cũng phải mười lăm, hai mươi phút mới tới nơi.

Sống giữa cảnh lạ người dưng, họ cố gắng tạo cảnh xung quanh nhà giống như vườn nhà năm xưa được chút nào hay chút nấy. Tuổi già thường hướng về dĩ văng, dù là dĩ văng thời chiến tranh giữa Quốc Cộng. Nhưng lớp sóng phế hưng trên mảnh đất quê nhà vẫn làm cho họ sống lại trong hồi tưởng, trong chiêm bao.

Đến mùa cá lên th́ hai ông đi câu ở dọc theo sông sau nhà. Cá bắt được lớp ăn tươi, lớp phơi khô hoặc làm sạch sẽ giữ trong ngăn đá để dành ăn dài dài. Cho nên quanh năm suốt tháng, vợ ông Nhân ít khi tốn nhiều tiền để mua cá, trứng gà, trứng vịt, hay gà vịt ở chợ, ở tiệm như những gia đ́nh khác. Bà Lan thỉnh thoảng đi chợ Tàu, chợ Phi, trong vùng chưa có chợ Việt. Bà có thể mua gia dụng nấu ăn mà chợ Mỹ không có bán, hoặc hiếm thấy bán. Bà mua thực phẩm và gia vị giữ lâu ngày như là nước mắm, tôm khô, bún, hủ tíu, ḿ, cải bắc thảo, tương, chao.

Ở đây gia đ́nh họ ăn cá thịt tươi, c̣n tôm th́ đông lạnh từ vùng biển chở lên bán. Đi chợ bà hay mua thịt ba chỉ để dành luộc làm gỏi cuốn, trộn gỏi khô… Thịt đùi để kho rệu với trứng luộc, với cá. Gị heo để hầm với củ cải tươi trồng trong vườn nhà, hoặc măng khô, cải phơi khô.

Bà Nhân là một nhà văn nữ, nhưng cũng là nội trợ giỏi. Phiền một nỗi, đầu tháng chạp ta, các chủ nhiệm các tờ nguyệt san ở hải ngoại thúc hối bà viết bài kỷ niêm về Tết quê nhà. Bà vốn nể nang, nên không từ chối. Lúc đầu bà cảm thấy bận rộn, khó khăn, nhưng rồi ngồi trước máy computeur, kỷ niệm thời làm nữ sinh tạ trường Đoàn Thị Điểm ở Cần Thơ từ xa xưa kéo về như lớp sóng từ trùng khơi trườn về băi cát. Nhưng đoạn đời làm người chinh phụ không nên viết cho các tờ báo xuân để khỏi tránh ránh điều xui xẻo. Khi tập sự viết văn, bà viết câu truyện ngắn nỗi ḷng người chinh phụ trước quốc nạn ngày 30/5/1975 đưa cho anh ḿnh xem qua.

Ông Bảo trêu chọc: «Hồi xưa, có một nhà phê b́nh bà Đoàn Thị Điểm dịch cuốn Chinh phụ ngâm của Đặng Trần Côn. C̣n bà nữ sĩ Nguyễn Thị Hoàng viết cuốn Vào Nơi Gió Cát đúng là Chinh phụ hét, Chinh phụ rống, Chinh phụ rên (theo lời văn hào Vơ Phiến). C̣n bài văn Thương Người Chinh Phụ của em là «Chinh phụ ngáp, Chinh phụ ho». Bởi i đọc bài nầy th́ buồn ngủ, nên phải ngáp trước và ho sau...».

Thấy mặt cô em có vẻ buồn bă thất vọng, ông Bảo nói: «Văn chương của em có tương lai, nhưng em cho nữ nhân vật ăn chay nhiều quá, tương lai đă biến thành tương chao».

Bữa cơm chiều hôm nay có canh hầm gị heo với củ cải trắng, cá rô phi chiên rưới sốt chua ngọt, đệm thêm rau cần, hành lá và ng̣. Thịt kho rệu, có trứng vịt luộc và cá, món nầy sẽ ăn kèm với dưa giá, cải làm dưa. Gỏi th́ có gỏi trái su, dưa leo, củ cải đỏ, củ cải trắng xắt mỏng trộn tôm, thịt ba rọi. Ngoài ra c̣n có bánh tét, bánh ít mà chiều hôm qua bà Lan gói hai thứ bánh hấp kia, nhờ có anh và chồng ngồi phụ cột dây. Vậy mà cho đến tối bà mới nấu từ bốn năm giờ đến nửa đêm gà gáy khi trời gần sáng bánh mới chín. Bà vớt ra đem treo lủng lẳng trên sào ngoài hàng hiên nhà cho ráo nước.

Gia đ́nh bà Lan có bữa ăn tươm tất v́ hôm nay là chiều cuối của năm âm lịch. Sáng mai là Tết Nguyên Đán. Bà nấu mâm cơm cúng rước ông bà chiều nay về mừng năm mới với cháu con. Hàng ngày th́ cả ba người ăn uống đạm bạc nấu các món cá, rau nhiều hơn thịt. Không phải bà không có tiền, hoặc tiếc tiền, hay hà tiện không dám ăn, mà họ kiêng cử v́ tuổi tác, cơ thể yếu, ăn nhiều thịt thà dầu mỡ dễ sanh bịnh: đường cao, mỡ cao, áp huyết cao. Cho nên để giữ ǵn sức khỏe cho cả nhà nên khi nấu nướng bà Lan luôn tránh những thức ăn có nhiều chất béo, hay ngọt quá, hoặc quá mặn.

Họ c̣n mua máy “treadmill” đi trong nhà, để pḥng khi thời tiết nóng, lạnh, gió, mưa không tiện đi bộ, trên con đường ṃn có cây cối râm rạp, lá xanh dờn, hoa nhiều màu tươi thắm. Vào mùa hè nếu gặp ngày mát mẻ, dọc theo bờ sông sau nhà, hoặc con đường nhỏ cho người đi bộ và xe đạp chạy gần đến lộ cái.

Bôn đào khỏi quê cha đất tổ đă mấy mươi năm rồi, nhưng vào những ngày Tết, ngày kỵ cơm cha mẹ vợ chồng bà Nhân luôn nấu món nầy, món kia cúng bái như lúc chưa rời khỏi nước. Thường nhật chỉ có ba người mà nấu ê hề các món ăn, v́ bà luôn nghĩ biết đâu bất chợt có thể tối nay, hoặc mai hai con bà, có đứa sẽ ghé qua, hoặc cả hai anh em nó cũng sẽ về thăm. Mấy mười năm qua bà chưa về thăm đất nước quê hương. Vợ chồng bà viết văn và làm thơ khá nhiều. Đường về cố quốc kể như bít lối. Nhưng người bạn láng giềng có kẻ viếng Âu Châu, Úc Châu. Vợ chồng bà không thăm hỏi cặn kẻ lôi thôi. Nhưng ai kể chuyền về thăm Việt Nam, th́ cả hai hỏi thăm rối rít.

Qua những tấm bưu ảnh, cả hai nhận thấy phong cảnh huy hoàng tráng lệ của đất nước bây giờ, hai ông bà, cảm thấy xa lạ, những kỷ niệm thời hoa niên, thời yêu đương hoàn toàn biến mất. Nhưng trong tâm tưởng của họ, thời quá khứ càng lúc càng thêm dài, hiện tại càng rút ngắn, c̣n tương lai là con số không. Với họ hiện tại được sống ngày nào hay ngày nấy. ̣ Bỗng bà Lan nhẹ thở dài, mắt đỏ, ḷng già cảm thấy hiu quạnh nhớ thương con dâng trào. Hai đứa con về thăm cha mẹ không bao giờ có hẹn trước, mà chợt đi, chợt đến, bởi trong hành tŕnh nghể nghiệp luôn được bảo mật cho những việc làm của chúng. Hương vị chiều cuối năm, cùng không khí đùm bọc thương yêu của vợ chồng, anh em nương tựa sống chung mái nhà lúc tuổi về chiều ở xứ người, khiến cho họ cảm thấy ấm cúng và càng thương yêu nhau hơn.

Ăn cơm chiều xong th́ mặt trời đă rọi ở dăy đồi sau nhà. Ông Nhân, chồng bà lúi húi đốt ḷ sưởi rồi ngồi uống nước trà và xem báo. Ông Bảo ngồi xem tin tức trong truyền h́nh, c̣n bà Lan th́ lục đục ở bếp thu dọn, chùi rửa chén bát, nồi niêu, để úp vào kệ, vào tủ gọn gàng tươm tất cho pḥng ăn và căn bếp sáng sủa trong những ngày đầu năm mới.

Nơi bà Lan đứng rửa chén kế bên khung cửa sổ lớn, nh́n thấy được con sông xanh trôi lửng lờ, in đáy nước có những cụm mây vàng, trắng, tím, hường nhấp nhô trên sóng nước. Sóng vỗ theo chiều gió vi vu, đưa âm thanh lào xào của cành lá hai bên bờ sông va chạm vào nhau. Màu nắng chiều đẹp rực rỡ trên vùng cây liên kiều (forsythia), mà họ gọi là mai Mỹ, bên kia sông đă nở hoa vàng như thắp sáng cả một cánh rừng thưa như huỳnh mai của quê hương xa lắc xa lơ của bà.

Ông Bảo chê rằng hoa liên kiều thua xa hoa huỳnh mai xứ ḿnh. Khi cây liên kiều trổ bông th́ khômg có lá y như gái điếm lơa thể. Rồi ông bắt qua chuyện tức cười khác. Người miền Nam gọi bông bụp ngắn gọn, người miền Bắc gọi là bông dâm bụt, bụt là đấng thiêng liêng làm sao dâm cho được. Thiền sư Nhất Hạnh và các đệ tử của ông thay v́ niệm Nam mô A-di-đà Phật th́ lại niệm Nam mô A-di- đà Bụt.

Cứ mỗi lần hoa liên kiều nhánh cành trụi lá, và khi những nụ hoa chi chít xanh ngă vàng trên nhánh th́ bà Nhân biết sắp đến Tết Nguyên Đán. Tuần trước đi chợ bà đă mua các loại bánh, mứt, nhang, đèn, trà, quả để cúng ông bà trong ba ngày Tết. Và cả ngày nay bà cũng luôn dơi mắt ra đường cái, cố kiếm t́m thấp thoáng bóng h́nh hai đứa con trai, có về với gia đ́nh trong đêm trừ tịch không! Với ông bà là Ơn Trên đă ban cho họ hai đứa con trai sanh đôi lúc vợ chồng đến Mỹ hơn một năm.

Rồi bà chép miệng nhẹ thở dài: “Thiệt cổ nhân thường bảo có sai đâu, là trời không bao giờ phụ kẻ có ḷng. Hễ trời lấy của ta thứ ǵ th́ sẽ cho ta thứ khác tốt hơn”. Bà Lan nhớ hai đứa con về thăm ông bà đâu giữa năm, đến nay cũng hơn sáu tháng rồi vẫn chưa tin tức ǵ của chúng cả. Bà cảm thấy nhớ thương con vắng nhà, chớ không buồn hay hối hận khi chúng chọn cái nghề tiếp nối con đường, mà cha mẹ đă đi qua c̣n dang dỡ!

Bà Lan ứa lệ, nghĩ thầm :

- Mèn ơi, mới đó mà đă mấy mươi năm, kể từ khi vợ chồng trốn chạy bỏ quê hương xứ sở. Và trên quê người, sau những năm tháng dài bươn chải, vợ chồng bà chọn được cái nhà vừa ư, để sống hưu trí ở làng quê bé nhỏ êm đềm ít người lai văng nầy. Thiệt cuộc đời bà như một truyện phim dài, một cuốn tiểu thuyết dầy chưa có đoạn kết. Bởi có những sự việc mà ḿnh những tưởng nó biến mất trong theo năm tháng thăng trầm của ḍng đời! Nhưng không, nó vẫn nằm yên trong kư ức, để rồi chiều nay, ḍng hồi tưởng mănh liệt cuồn cuộn sống đưa lại trong ḷng bà, như mới xảy ra mấy hôm trước đây thôi.

Những người già cả trong đó có bà ưa sống cùng dĩ văng, lấy mộng làm thật, tương lai đối với họ bị ngăn chận bởi thực tại không hạnh phúc khi họ nhớ lại thời trẻ trung thơ mộng thuở xa xưa. Trong giấc ngủ, bà thường thấy lại quăng đời thuở bà là cô thiếu nữ, mà trong tiềm thức thăm thẳm của bà có một cái ǵ làm cho bà gặp thời quá khứ vui ít buồn nhiều. Hăi hùng nhứt là cảnh con tàu chở kẻ đi t́m tự do, có gia đ́nh bà lênh đênh trên biển cả.

Năm đó bé Bùi Hoàng Lan khoảng bốn tuổi, vào đêm Ba mươi Tháng chạp, trời tối đen như nhuộm mực Long Tể hay mực Xạ Hương, Hoàng Lan ngon giấc ngủ nằm chèo queo nghiêng ḿnh ôm gối nhỏ quay lưng vào mẹ. Bỗng dưng bị những tiếng động mạnh khiến cô giựt ḿnh thức giấc. Nhưng nhà tối thui v́ chiếc đèn ngủ lúc nào cũng máng trên cây cột sau cửa buồng đă tắt ngấm tự bao giờ! Cô nghe tiếng sột soạt, và nước chảy thấm từ từ ướt cả lung. Trong giấc ngủ chập chờn cô định gọi ba, nhưng bàn tay lạnh ngắt của mẹ chụp kín vào miệng như ngầm bảo đừng lên tiếng.
Khi trời sáng, Hoàng Lan được vợ chú Sáu làm vườn tắm rửa, thay áo quần sạch sẽ cho cô. Nhưng trên ḿnh mẩy, ngón tay, ngón chân cô vẫn c̣n nhiều chỗ máu dính khô cứng!

Nhà hôm ấy đông người hơn mọi ngày. Có những người Lan biết mặt như bác Bảy Tửng có ghe bán thuốc bắc bên kia sông, ông Năm mua bán sầu riêng và bánh kẹo ở trước nhà máy chà lúa, bà Sáu thợ may áo dài, và vài người ở xóm trong. Lại có vài người lạ khác cô chưa lần gặp. Lan vẫn nhớ đó là ngày Ba mươi Tháng chạp Âm lịch cũng là ngày cuối cùng cô được nh́n thấy mặt cha mẹ nằm trong cổ quan tài sơn đỏ, và khi chiếc nắp đóng lại, cắm hai hàng bạch lạp sáng lung linh. Cô dẫy dụa, khóc và thét gào khan cả cổ. Tuổi thơ không hiếu nhiều, nhưng linh cảm cho biết cô sẽ không c̣n thấy cha mẹ nữa. Bởi có những kẻ độc ác nào đó đêm qua nhẫn tâm đă giết chết cha mẹ cô rồi!

Và kể từ hôm đó Hoàng Lan trở thành đứa bé mồ côi. Cô không có ḍng họ bên nội cũng như bên ngoại v́ chưa lần nào gặp hoặc nghe cha mẹ nhắc đến. V́ ba cũng như má cô là con một, ông bà hai bên đă qua đời từ lâu. Chắc c̣n họ hàng ở đâu đó, nhưng cô không thấy tới lui hay nghe cha mẹ kể về chú bác, cô d́ hay cậu mợ thăm viếng bao giờ.

Hoàng Lan chỉ biết vợ chồng bác Lê Thành Tài ở Sài G̣n là anh em kết nghĩa với ba má. Hai bác là người thân duy nhứt mà năm nào vào ngày Tết hay ngày giỗ đều dắt con về thăm. Có khi họ ở lại chơi năm mười bữa, hay nửa tháng.

Mỗi lần đến thăm, hai bác luôn đem về sách báo đặc biệt nhứt là báo xuân cho ba, và quà bánh, hàng vải cho mọi người trong gia đ́nh. Khi ở đây, bác trai đi vườn, thăm ruộng với ba. Mẹ và bác gái th́ quấn quít bên nhau, hai bà nội trợ thường trổ tài nấu nướng các món ăn đặc biệt cho hai gia đ́nh có những bữa ăn ngon. Họ đỗ bánh xèo nhưn tôm, thịt gà bằm nhuyễn, có củ sắn xắt dài như cọng giá. Cả nhà dùng đọt điều, lá cách non, đọt bằng lăng, hay cải bẹ xanh đựng trong cái rổ đươn bằng tre có rau húng cây, húng lủi, rau cần dầy lá, ng̣ rí, rau dắp cá, tía tô... Nh́n rổ rau xanh non tươi hơn hớn, bác Tài gái mỉm cười, khen: “Rổ rau xanh tươi như thấm mát cả mùa xuân.” Rau cuốn với bánh xèo, chấm với nước mắm chua ngọt và dầm ớt cay cay.

Trên mâm cơm, thường th́ ba và bác trai khề khà chung rượu trắng, c̣n má và bác gái vừa cuốn bánh cho Lan, cho anh Nhân (con trai của hai bác) cùng những món ngon khác.

Họ ăn uống nói cười thật vui vẻ và lúc nào cũng thân t́nh đối xử với nhau như anh chị em ruột thịt. Người lớn th́ nhắc lại chuyện ngày xưa đầy hứng thú và ai nấy cùng cười ngặt nghẽo, th́ anh Lê Thành Nhân con trai bác cùng với Bùi Hoàng Lan đi bắt dế, bắt chim hay thả diều với lũ trẻ hàng xóm gần chùa Phật kế bên làng.

Anh thường cơng Lan nhảy qua những mương cạn nước cỏ mọc um tùm hai bên bờ v́ Lan sợ kiến, sợ chuột, sợ rắn, không dám đi qua. Anh cũng đi bắt cào cào, và hái trái chín hoặc nhổ cỏ đuôi chồn thắt h́nh con chó, con cào cào cho Lan. Khi ba má Hoàng Lan qua đời chú Sáu làm vườn lật đật đánh giây thép báo tin cho vợ chồng bác Lê Thành Tài hay. Họ bươn bả xuống lo chôn cất cha mẹ của Hoàng Lan trong lặng lẽ.

Sau lễ tang cha mẹ, cô cũng rời xa nơi chôn nhau cắt rún đi theo về sống với gia đ́nh Bác Tài. Bác trai làm thư kư bên Ṭa Hành Chánh Gia Định. Bác gái là giáo viên dạy ở trường Tiểu học Phan Đ́nh Phùng. Nhà ở đường Nguyễn Thiện Thuật, nên không xa sở làm của họ. Hai bác sống đời công chức b́nh đạm, bác Tài gái là một phụ nữ đức hạnh, mô phạm, bác Tài trai hiền lành đạo đức, không so đo hoặc tranh giành với ai. Bởi đó gia đ́nh họ có đời sống rất là an vui, hạnh phúc. Hai bác chỉ có người con trai độc nhứt là Lê Thành Nhân lớn hơn Hoàng Lan 4 tuổi. Nhà ít người, vợ chồng hai bác không nhiều con cái. Hoàng Lan, con của hai bạn chí thân, nay gặp cảnh tang thương trở thành mồ côi không nơi nương tựa, nên ông bà đem về dưỡng nuôi xem như con ruột của ḿnh.

Để tiện việc học hành và sớm nhạt nḥa nỗi đau thương của đứa bé, ông bà Tài đă đứng ra làm thế v́ khai sanh cho Hoàng Lan. Kể từ đó cô có cái tên mới là Lê Hoàng Lan Chi, họ của bác Tài trai thay v́ họ và tên cha mẹ đặt cho cô là Bùi Thị Hoàng Lan.

Lê Thành Nhân con trai của ông bà đang học lớp Đệ lục ở trường Trung học Trương Vĩnh Kư, c̣n Lan Chi mới học lớp ba trường của bác gái đang dạy. V́ thế hàng ngày Lan Chi lẻo đẻo bên mẹ nuôi hai buổi đến trường và về nhà. Dù sống đầy đủ, vật chất và t́nh thương bên cha mẹ nuôi, nhưng những đêm trở giấc, Lan Chi không làm sao khỏi âm thầm rơi lệ nhớ lại những ngày tháng bên cha mẹ ruột ấm nồng b́nh đạm ở làng quê.

Cô nhớ mẹ ruột của ḿnh có mái tóc đen, thật dài gần chấm đất. Bà thường gội đầu bằng lá liễu nấu với tro bếp lóng lấy nước trong để nguội. Cứ mỗi lần gội đầu cho mẹ, th́ mẹ gội đầu cho Hoàng Lan.

Mẹ cô thường bảo :

- Chải đầu khi tóc c̣n ướt th́ dễ và ít bị đứt, bị rụng.

Khi ngồi chải tóc cho con, mẹ hay thỏ thẻ rằng:

- Bé Hoàng Lan của mẹ da trắng mịn như lụa tơ tầm. Mặt mày sáng sủa thanh tú giống bà nội. Bởi con giống ba, mà ba con th́ giống bà nội đó mà. Con có tóc mây giống mẹ vừa đen, vừa óng mượt lại c̣n vừa rậm. Bé Lan của mẹ sau nầy trổ mă sẽ là một cô gái xinh đẹp. Con được sinh ra trong gia đ́nh nầy ba mẹ thật cảm ơn Trời cao đă ban cho cha mẹ niềm hạnh phúc vô cùng to lớn, sau ngày anh con rời nhà. V́ quê hương đất nước, anh con ra đi để cha mẹ khắc khoải nhớ thương.

Rồi mẹ tŕu mến hôn lên tóc Lan. Ba ruột cô th́ luôn bận rộn coi sóc và làm với thợ thầy nhứt là đến mùa lúa, mùa trái cây, mùa khoai, mùa đậu, mùa cà. Quanh năm suốt tháng ông ít khi rănh tay, bởi ông siêng năng cần mẫn lo rẫy nương, giữ ǵn đất đay mấy đời của ông cha để lại. Dù ông Bùi Đ́nh Đạm sinh ra và lớn trong gia đ́nh khá giả, riêng ông và bà thuở chưa lấy nhau có ăn học sống ở thị thành. Nhưng vợ chồng ông thích nếp sống b́nh dị ở thôn quê, yêu thích lá hoa cây trái.

Họ là những người hiền lành luôn đối xử tốt với kẻ ăn người ở làm việc sanh lợi cho ḿnh.

Hoàng Lan là đứa con gái độc nhứt của ông bà. Dĩ nhiên là cô luôn được cha mẹ cưng chiều. Và ông cũng luôn nhắc nhở vợ để ư, dạy dỗ con trong việc học hành:

- Má nó thấy con Hoàng Lan tháng nầy học hành có khá không? Tuần rồi gặp cô giáo của con, anh có hỏi thăm Hoàng Lan th́ cô bảo con ḿnh yếu toán. Ngày xưa khi c̣n đi học, anh nhớ em là con gái mà giỏi toán nhứt lớp. Vậy em hăy dạy kềm toán cho con đi.

Bà Đạm mỉm cười nh́n chồng để lộ chiếc răng khểnh thật có duyên. Rồi xoay qua nói với con gái ḿnh, nhưng cố t́nh chọc ghẹo chồng:

- Bé Lan có biết không? Ba con ngày xưa đi học mà lưởi biếng nên ông bà nội con không chịu nổi. Ổng chỉ vào lớp mới học bài, mới làm bài, dù thông minh nhưng v́ gấp rút th́ dễ bị sai. Cho nên ba con thường bị hai cái hột vịt ở bài kiểm, và cuối tháng nào cũng đội sổ b́a đen (hạng chót).

Nói đến đây mẹ liếc ba cười chúm chím tiếp:

- Ba con học nhiều môn, mà chỉ giỏi có làm luận văn và viết thư thôi.

Ông Đạm cười hề hề:

- Nhờ thế mà ba mới cưới được má con.

Thật sự lúc ấy Hoàng Lan khờ khạo với chuyện kể của người lớn. Nay nhớ lại, ngày đó đă qua quá lâu rồi, mọi sự việc đă đổi thay, giờ đây cô thân cút côi sống với dưỡng phụ và dưỡng mẫu. Nhưng Hoàng Lan có cảm tưởng như lúc nào cha mẹ cũng đang lẩn quẩn đâu đây, rất gần gũi khiến cô không sao dễ dàng quên đi lúc sống chung với cha mẹ ḿnh.

Thỉnh thoảng Hoàng Lan than thở nỗi buồn nhớ cha mẹ, Thành Nhân an ủi:

- Ngày xưa cô Tấm mồ côi mẹ bị d́ ghẻ ngược đăi nên Trời xuôi đất khiến cho cổ lấy được hoàng tử. C̣n em được mẹ cưng chiều em, mai sau em lấy thái tử cho em coi. Thái tử là con trưởng sau nầy sẽ nối ngôi của vua cha. Hoàng tử là con thứ, tuy được giàu sang, nhưng chỉ là kẻ không quyền tước như anh của ḿnh.

Hoàng Lan nh́n tấm ảnh em trai của cha nuôi ḿnh. Ông ta là trung tá, mặc quân phục vào lễ khánh tiết, vai đeo giây biểu chương, cổ áo có gắn hai bông mai bạc, cô chợt cười bảo :

- Thời buổi nầy đâu c̣n vua chúa nữa. Em thích lấy chồng sĩ quan thôi. Anh xem ḱa, chú của tụi ḿnh học khóa 12 huấn luyện sĩ quan Thủ Đức rồi tác chiến anh dũng trở thành Thiếu tá rồi Trung tá ngành bộ binh.

Hoàng Lan vẫn nhớ ngày đó lúc ba má c̣n sinh thời, có lần đi học về gặp cơn mưa lớn, nước sông dâng lên ngập đường ngập sá, cô chạy theo chúng bạn lượm xoài ở vườn ông Hương cả Tám. Ổi, xoài non, xoài hườm chín cũng rụng lềnh khênh đầy đất. Dưới mương cạn lé đé nước, từng chùm trái c̣n nguyên, có trái bị bể tung nằm trên bờ phơi ruột trắng. Trong khi trời đang gầm gừ, giông gió thổi mạnh, làm cây cối quằn quại ngă nghiêng, những tia chớp sáng chóa mắt, rồi những tiếng sét nổ ầm ầm như long trời lở đất, g̣ nỗng cũng muốn bay đi.

Tan trường đă lâu, nền trời bị mây đen che phủ mờ mịt. Ba má cô nóng ruột mong ngóng, nhưng con gái đi học vẫn chưa về. Sợ con té sông, té rạch sao đó nên ông cùng người ăn kẻ ở trong nhà xách nón, mang áo mưa, đốt đuốc đỏ trời chạy bổ đi t́m khắp nơi. Sau khi t́m được con, ba cô nổi giận lôi đ́nh, đánh cho một trận đ̣n nên thân

Ông c̣n hầm hừ :

- Ở nhà trái cây tươi ngon thiếu ǵ không ăn, tan trường con không về nhà, mà chạy theo lũ bạn đi lượm xoài nhét đầy cặp, đầy túi áo, để cả nhà lo sợ.

Bị cha đánh đau quá, Hoàng Lan thiệt giận và ghét cha ḿnh lắm. Cô định bụng là từ nay không thèm ngó mặt ông nữa!
Nhưng hôm sau, trời c̣n lờ mờ sáng. Cô đang nằm trong mùng nghe tiếng ba th́ thầm với má. Bởi mọi khi sáng sớm, cha cô đă đi ruộng chiều tối mới về đến nhà. Không biết tại sao hôm nay ông đi ruộng lại trở về nhà sớm như vậy? Bỗng nghe ba bảo :

- Hoàng Lan chưa thức hả em ? Mùa nước năm nay lớn quá, nước tràn ào ào qua bờ mẫu, anh bắt được mớ cá nhảy ngược và mấy con cua ḱnh càng (loại cua đồng có hai càng lớn, màu tím sậm, ngọt thịt) c̣n sống vội đem về đây, Hoàng Lan ưa cua nầy lắm, chút nữa con thức dậy, em nướng cho con ăn nghe. Tội nghiệp, hôm qua nóng nẩy anh đă đánh con nhiều chắc là đau lắm! Anh thiệt hối hận, em nhớ pha nước muối xức mấy vết roi cho con. Thôi anh trở ra ruộng đây.

Cơn hờn giận tan biến, Hoàng Lan nhảy xuống giường, phóng đến ôm chầm lấy cha khóc nức nở.

Ngày đó cách nay đă mấy mươi năm rồi! Giờ đây Hoàng Lan cũng là Lan Chi đă thành thiếu nữ duyên dáng dễ nh́n. Bề ngoài cô mềm mại yểu điệu như lệ liễu, như thùy dương, nhưng tâm hồn vững manh như cây thanh tùng. Cô nhẫn nại, cương quyết, kiên tŕ và chắc chắn như cây cẩm lai, cây giáng hương, cây huỳnh đàn.

Cha mẹ nuôi của cô đă ở lứa tuổi về chiều có cuộc sống an vui đề huề bên hai con. Trước đó, Lan Chi nghĩ rằng đậu phần hai, anh Nhân chắc sẽ theo học về Hành chánh, hoặc Sư phạm để nối nghiệp cha mẹ mới đúng. Nhưng khi xong Tú tài hai th́ anh t́nh nguyện vào trường Vơ bị Đà Lạt. Sau những năm tháng thụ huấn quân sự, huấn luyện ngành chuyên môn ở trong nước “Quân trường đổ mồ hôi/ Chiến trường bớt đổ máu”. Anh c̣n được ra tu nghiệp ở xứ người.

Khi trở về nước, Lê Thành Nhân như con đại bàng có đôi cánh sắt, bay lượn trên bầu cao rộng để nh́n xuống đất nước miền Nam với đồng ruộng trù phú. Anh như cá gặp nước, như rồng gặp mây, xông xáo, bôn ba trên Bốn Vùng Chiến Thuật. Trong các vùng giới tuyến, khắp các ải địa đầu từ Nam ra tận miền Trung núi non hùng vĩ, giáp con sông Bến Hải. Toán quân anh đă âm thầm thao túng những vùng sào huyệt đất địch như chỗ không người, như vùng trời tự do quen thuộc của miền Nam.

Riêng Lan Chi, bởi cái chết tức tưởi không lư do minh bạch của cha mẹ luôn nằm trong tâm tưởng, đốt cháy tâm hồn tuổi thơ dại của cô cho đến trưởng thành. Ch nên cô đă âm thầm quyết chọn cho ḿnh cái nghề, mà thuở đó ít có phụ nữ để ư đến! Yến Tử là bí danh trong Biệt Đội Thiên Nga của Lan Chi.

Hôm nay cô đang ngồi hỏi cung kẻ địch vừa ra đầu thú mười ngày trước đây. Nhiệm vụ mà cô đă được thượng cấp giao phó cho.

Nghiêm giọng, Lan Chi lạnh lùng :

- Anh tên là ǵ, bao nhiêu tuổi ? Cha mẹ, quê quán ở đâu và có bao nhiêu anh chị em? Hăy khai thật, và khai rơ để chúng tôi có thể giúp anh một cách hữu hiệu hơn.

Người đàn ông ăn mặc xốc xếch, lem luốc cát bụi có làn da trắng xanh, cánh tay bị thương c̣n treo trên chiếc khăn xếp xéo máng trên cổ. Thân h́nh gầy g̣ tiều tụy, nhưng nét mặt ông ta trầm tĩnh, cương quyết, cao ngạo, giọng nói cứng cỏi. Nếu đôi mắt là cửa sổ của linh hồn th́ ông không sao giấu được nỗi u hoài hiu hắt trong đôi mắt đó. Gương mặt ồng ta cương quyết hao hao giống khuôn mặt tài từ Charton Heston trong phim «Ben Hur» không cần đẹp trai, nhưng phụ nữ ưa chuộng. Thân h́nh ông ta có vẻ nhiều xương ít thịt, nụ cười ông ta có vẻ buồn buồn như nụ cười của chàng kép cải lương Từ Anh trong tuồng «Người Điên Khi biết Yêu”. Con Mỹ Nga là bạn thân của Lan Chi vốn người Huế nói rằng: «Con ni có sở thích giống tau. Tau không thích kép hát bóng xứ sở ḿnh. Vân Hùng giống công tử bột, La Thoại Tân có vẻ trí thức nửa mùa. Trần Quang có vẻ trai tơ đàng điếm. Làm mô tau thích bọn hắn răng được. Bây chừ, tau thích sĩ quan xuất thân trường Vơ Bị Đà Lạt. Nhưng tau thích các sĩ quan Không quân như Lê Quỳnh, hắn ta cũng là tài tử điện ảnh. Lan Chi hỏi gặn: «C̣n chồng mầy th́ sao đây?». Cô ả trả lời: «Chồng tau không giống tài tử Việt Nam nào hết. Bởi rứa tau mê anh chàng mô có thân ḿnh vạm vỡ như Tarzan». Ả ta có tánh vọng ngoại dễ ghét. Ả không thích phim chiến tranh v́ ả sợ các chàng kép chánh trong phim thủ vai chánh trong phim chịu cảnh bị cưa tay chân. Ả nói thêm: «Nếu tau thấy các nam nhơn vật chánh trong phim Huê Kỳ do các chàng kép đẹp đóng lỡ bị thương, sau khi xuất viện gởi lại quân y viện một cánh tay hay một cái chân. Nếu có vậy, sau khi từ rạp hát bóng ra về tau bị ám ảnh khủng khiếp. May thay những chàng kép đóng những vai chiến binh đi sao về vậy. Nên tau chỉ thích phim chiến tranh của Mỹ thôi».

Nồi đồng mâm thau ơi, con Mỹ Nga thích chàng nào vừa bô trai vừa hào hùng. Nó công kích Lan Chi không ăn diện tuy không là Á hậu đứng bên Hoa hậu như nó, nhưng đừng để cho diện mạo lu ch́m. Con quỉ cái nầy phách lối dễ ghét, nó nửa đùa nử thật để tôn vinh nhan sắc nó. Bởi vậy Lan Chi nguưt nó, bảo: «Cuộc đời như gấm thêu hoa/ Cuộc đời ỉa trịn cũng qua một đời».

Kinh nghiệm và trực giác đă cho Lan Chi biết rằng kẻ cô đang hỏi cung không phải là một người tầm thường như là một tên tà lọt để cấp trên sai vặt, hoặc để liên lạc hoặc làm những việc b́nh thường khác. Tướng mạo đó, ánh mắt đó ngầm cho cô biết hắn phải là một cán bộ ṇng cốt đă đạt được nhiều thành quả, hoặc ông ta cũng có thể là một cấp chỉ huy.

Ông ta đang ngồi đối diện với Lan Chi trong căn pḥng nhỏ đơn sơ, nhưng đă được trang bị những chiếc máy tinh vi thu h́nh, thu tiếng nói sẽ chiếu và phát ra sẽ truyền đi qua pḥng khác. Tất cả về những hành động qua lời đối đáp của cả hai người. Cô nghĩ, hắn ta là người từng trải nên chắc cũng đă thừa biết việc nầy.

Trước mặt ông là một phụ nữ trẻ tuổi có đôi mắt trong sáng, lanh lợi, cái miệng nhỏ rất duyên dáng ở nụ cười. Ông ta không nói ǵ, nhưng có lẽ cũng thầm đoán được ít nhiều về người đối diện.

Nh́n sâu vào mắt cô, ông trầm tỉnh, rồi mím môi trả lời :

- Thưa cô, tôi đă ra đầu thú, th́ không c̣n có lư do ǵ phải giấu giếm nữa mà không khai thật. Tôi đă khai tất cả theo mọi câu hỏi trong giấy tờ bao nhiêu lần, và gần như mỗi ngày.

- Tôi biết! Nhưng tôi muốn chính miệng ông nói ra trước mặt tôi.

Ông ta hơi khựng. Bởi người phụ nữ có vẻ yếu đuối nhưng giọng nói và đôi mắt hết sức sắc bén! Ông ôn tồn bảo:

- Cô Yến Tử muốn biết phần nào trước, th́ xin hỏi. Tôi sẽ thành thật trả lời tất cả những ǵ tôi có và tôi biết.

Lan Chi vờ như sửa lại cổ áo, nhưng thật ra cô đă nhanh tay bấm mở chiếc nút của máy thu âm và thu h́nh nhỏ đă gắn trên đó :

- Sáu Trường Sơn là bí danh của ông phải không? Ông tên thật là ǵ, quê quán ở đâu ?

Lan Chi đang hỏi cung nhưng có vẻ đăm chiêu suy nghĩ khi nghe tên đảng viên Việt Cộng ra chiêu hồi, mà thượng cấp vừa gởi đến để cô lấy khẩu cung. Người nầy từ miền Bắc về đâ, đang ngồi trước mặt cô khai thân thế của ḿnh. Đyă mấy lần như dợm hỏi nhưng lại thôi, cô nghĩ để sau nầy t́m hiểu rơ hơn hẳn hay, không gấp gáp ǵ.

Nhân viên ngồi làm việc ở bên trong đang theo dơi từng cử chỉ của hai người. Xếp của cô lấy làm lạ, ông nghĩ đây đâu phải lần đầu tiên cô tiếp xúc với những tên cán bộ Việt Cộng chiêu hồi có tầm vóc như hắn. Lan Chi là nhân viên của Cục T́nh báo giỏi nhất, đă mấy năm kinh nghiệm và đang giữ trọng trách trong công việc nầy. Cô là người luôn hoàn thành nhiệm vụ của ḿnh ngoài dự tính của cấp trên, cả trong những lần địch cài người phản gián cũng không thoát được cô.

Trong đơn vị, ai cũng biết tên Sáu Trường Sơn nầy bị toán Thám kích của A3 bắn găy tay từ giữa tháng rồi. Hắn ta ra chiêu hồi, đang giữ trong biệt khu được bảo vệ an toàn và bảo mật. Trong trung tâm đều biết trong lúc A3 cùng đồng đội theo dơi địch quân trên đường từ Bù Đốp di chuyển về miền Thủ Thừa mà cả tháng nay bám sát để bắt sống. Và họ cố t́nh chừa một kẻ hở cho kẻ địch ra đầu thú. Hai bên trải qua trận ác chiến dữ dội một mất một c̣n. Những tay mơ nằm vùng đă bị hốt trọn ổ cùng với hai tên khác từ miền Bắc vào. C̣n ba tên bị bắn chết. Và c̣n tên cáo già Sáu Trường Sơn nầy có lẽ cùng đường đưa tay xin chiêu hồi, th́ bị đàn em của A3 bắn găy tay.

Đă được gọi, nhân viên bắn tên Sáu Trường Sơn đưa tay lên chào, rồi nghiêm chỉnh báo cáo trước mặt thượng cấp :

- Thưa Thượng cấp, những con cá câu bắt được ta phải chặt kỳ, chặt vi hoặc đập đầu. Để chúng nguyên vẹn lành mạnh nếu lỡ tay sẽ xẩy mất! Em chưa thịt nó để trả thù cho đồng đội là nó may mắn lắm rồi. Thưa thượng cấp, em xin chịu xử phạt theo quân kỷ.

Lạnh lùng, lầm ĺ nh́n đàn em, người chỉ huy lùng bùng trong cổ họng:

- Không thi hành đúng chỉ thị của thượng cấp mà c̣n ngụy biện nữa à. Anh hăy xuống làm việc với ban Hai (ban An ninh) đi.

Lan Chi thường nghe Chương Tŕnh Dạ Lan, giọng của cô Dạ Lan than trách nhưng quật cường : «Cuộc chiến quốc Cộng mỗi ngày càng sôi động gay go. Thanh niên t́nh nguyện ṭng quân diệt giặc. Quân nhân trừ bị ở các ngành nghề, về Hành chánh cũng được gọi tái ngũ. Trong thời chiến chinh, sinh mạng của quân nhân thật mong manh! Nhưng những chàng trai vẫn tiếp nối đi làm phận sự và nghĩa vụ của ḿnh”.

Rồi cũng vào chiều ngày Ba mươi Tháng chạp năm đó, Lan Chi đang bực tức trề môi, méo miệng... thở dài! Bởi việc khai thác lấy khẩu cung tên cán bộ Việt Cộng Sáu Trường Sơn chưa xong, th́ hôm nay cô lại được lệnh điều đi làm công việc khác.

Công tác của cô lần nầy là giúp cho chiến hữu A3 (bí danh thượng cấp của cô) đang bị thương nặng. Thế là cô có nhiệm vụ phải lo và giữ an ninh cho A3. Cô bực bội, tức tối tự hỏi: «Tại sao cấp trên cắt đặt cho cô làm một chuyện không phải chuyên nghiệp của ḿnh? Trong quá tŕnh công tác cấp trên giao phó, lúc nào ḿnh cũng thi hành suông sẻ, chưa vấp phải điều ǵ sai trái hay tắc trách. Ḿnh cũng đâu phải là bác sĩ y khoa, không phải là y tá, không phải là trợ tá, th́ ḿnh biết ǵ để săn sóc một thương binh, mà giao cho cô nhiệm vụ vô duyên nầy ”.
Cô lật đật đi t́m xếp để hỏi cho rơ nguyên nhân. Nhưng cô đến nơi th́ anh thư kư bảo là thượng cấp đă đi công tác. Lan Chi bực ḿnh, ḷng buồn bă trở lại pḥng làm việc. Dù muốn dù không, cô cũng phải thu xếp mọi giấy tờ cần thiết để bàn giao cho người khác.

Bàn giao xong mọi việc, Lan Chi uể oải ra về. Cô lầm bầm rủa lén: “Thiệt t́nh, ngày mai ḿnh sẽ đi nuôi ông thần thừ A3 trời đánh thánh đâm nào đây?”. Tức ḿnh, cô cũng không thèm thắc mắc hỏi thăm kẻ đó là ai, có mặt tṛn mặt méo ra sao? Nhưng cho dù cô có hỏi cũng không ai biết, và dù có biết chắc chắn họ cũng không nói với cô. Đă bao năm rồi, từ ngày làm t́nh báo, cô chỉ nhận việc qua giấy tờ, hoặc mật mă truyền đạt qua một người khác rồi thi hành.

Lan Chi đang ấm ức và không v́ sự thay đổi bất ngờ việc làm chưa xong nầy. Cô chép miệng rồi thở dài thậm thượt, nhưng đành phải chịu thôi, ḿnh chỉ c̣n có nước thi hành lệnh trên chớ biết làm sao bây giờ ?

Đă mấy năm lăn lộn trong nghề, có khi Lan Chi công tác khi th́ ở những nơi phồn hoa đô hội, khi th́ trà trộn trong đám dân bụi đời theo đám ăn chơi chốn pḥng trà, vũ trường, khi th́ ở các quán rượu. Khi cô theo toán quân lên vùng cao nguyên, khi th́ làm thường dân bán buôn ở vùng quê hẻo lánh xa làng, xa chợ. Nguy hiểm và gian nan bao phủ trùng trùng ở khắp nơi, nhưng cô không lùi bước, không đắn đo. Con đường nầy cô đă chọn cho đời ḿnh, nên không chút do dự hay ngại ngùng, cứ hướng về phía trước mà thi hành, mà tiến tới.

Quê Nam có nơi rừng rậm, đồng quê, rẫy bái, chốn nào cũng có cây xanh lá biếc, hiền ḥa tươi đẹp. Cận vùng Đồng Tháp Mười cô đă đi qua bao nhiêu ruộng lúa chín sai hột, vàng cả cánh đồng bát ngát không thấy đâu là bờ mẫu, đâu là ranh ruộng. ĐồngTháp thưa thớt dân cư, nhưng nhiều ruộng nương, kinh, rạch, ao, đ́a. Nguồn thủy sản trời cho dân chúng không làm sao dùng hết được. Cá nhiều đến nỗi dùng cái chén cô cũng có thể vớt được những con cá ḷng tong. C̣n cá linh, cá rói, cá lành canh phải lấy rổ mà vớt. C̣n cá he, cá chài, cá duồng, cá mè dinh phải tung chài là bắt được. Đó là loại cá trắng ở sông sâu nước chảy. C̣n loại cá đen th́ ớ ao, đ́a, lung, vũng nước chỉ trào dâng và rút cạn êm như c lóc, cá bông, cá trê, cá sặc rằn.. Dân quê bắt loại cá đen và cá trắng không mấy khó khăn.

Trong vườn và trong băi đất trống có đủ thứ rau hoang như rau giền gai, rau giền tía, rau sam, rau dịu, rau cải trời, ở 2 bên bờ rạch có rau muống tía mọc lan ra giữa rạch. Thức ăn nhờ đó khá dồi dào cộng thêm lúa thóc vừa đủ cho người làm ruộng ấm no.

Lan Chi theo cha mẹ nuôi sống ở thành thị đă hơn 20 năm rồi. Nhưng miền quê, nơi chôn nhau cắt rún, nơi ngọt lịm tuổi thơ bên cha mẹ ruột vẫn c̣n in rỏ nét trong trí nhớ của cô. Cô luôn thầm mơ ngày nào quê hương khi tàn bóng giặc, sẽ trở về sống đời c̣n lại bên miếng vườn nhỏ của ông cha để lại cho cháu con, để gần gũi bên mồ mả mẹ cha. Đôi lúc cô nghĩ rằng: «Chắc tṛn đời hết kiếp nầy ḿnh sẽ không thương yêu ai ngoài hai đấng sanh thành, cùng cha mẹ nuôi và anh nuôi».

Cô nghĩ vẩn nghĩ vơ, khi ra khỏi nhiệm sở th́ phố xá đă lên đèn. Sài G̣n bao giờ cũng “ngựa xe như nước, áo quần như nêm”. Và vầng trăng lưỡi liềm nằm vắt vẻo trên nền trời tối đen lấm tấm những giề sao đêm. Nhưng có đêm trăng non và sao li ti trên cơi trời tối đó, không thể nào làm mờ nhạt ánh đèn rực rỡ của Sài Thành hoa lệ mệnh danh là Ḥn Ngọc Viển Đông.

Cô thong thả đi bên lề đường gần khu chợ Bến Thành, và qua ngang công trường Quách Thị Trang. Theo phố xá dọc ngang hai bên đường là những hàng quán buôn bán sầm uất quanh năm, từ sáng sớm cho đến giờ giới nghiêm. Trên các cửa tiệm nầy là những căn lầu cao bốn năm tầng, được chủ ngăn chia làm nhiều pḥng cho Mỹ mướn. Đây là một trong những khu phố về đêm ồn ào và nhiều màu sắc nhứt của Sài G̣n.

Nh́n các quán bán nhiều các món ăn Nam Kỳ, cô không ghé qua để ăn khoái khẩu rồi về nhà tắm rửa, leo lên giường t́m giấc ngủ b́nh yên, trong những khi không muốn ăn cơm nhà. Nhưng hôm nay gặp bực bội đă no rồi, c̣n ăn ǵ được nữa mà ăn. Lan Chi nhớ đến ba má nuôi, cô ghé hàng bán chè, bánh quen thuộc. Cô mua mỗi thứ ba phần, nào là chè khoai môn chan nước cốt dừa, nào là bánh da lợn cùng bánh khoai ḿ nướng, và cùng bánh tét nước tro và món chuối bao nếp nướng.

Nghe tiếng chuông, nh́n ra cửa thấy con về đến, bà Tài vui vẻ bước ra đon đả hỏi:

- Sao hôm nay con về sớm vậy? Chắc chưa ăn ǵ phải không, thôi hăy vào ăn cơm luôn đi, má đă nấu xong rồi.

Lan Chi bước vào cửa, chào mẹ, chào cha:

- Thưa ba con về rồi.

Ông Tài ở nhà sau đi lên thấy con:

- Mấy thuở con về đúng giờ cơm. Mẹ nó lấy thêm chén đũa con ăn luôn cho vui.

Ông chợt nhẹ giọng, rồi quay sang vợ :

- Từ ngày anh em bây ra trường đi làm đến nay. Gia đ́nh bốn người ḿnh ít khi có dịp được ngồi chung ăn cơm chiều như thuở các con c̣n đi học. Thằng Nhân cả tháng rồi ba cũng không thấy mặt mũi nó. Đi công tác ở đâu mà lâu quá vậy? Ờ, bà à, con có nói với bà là đi đâu, và chừng nào về không?

Bà Tài vừa bới cơm vào chén, vừa nh́n chồng cười :

- Thằng con tụi ḿnh đi công tác đâu phải lần đầu mà ông lo. Nó là con trai mà lo làm chi cho mệt.

- Con trai hay con gái ǵ cũng vậy. Cha mẹ lo cho con là bổn phận, là thiên chức mà. Tui cũng biết nam nhi chí tại bốn phương.

Bỗng ông dừng lại, rồi bảo:

- Mà nầy, con đă lớn rồi bà có nhắm chỗ nào để cưới vợ cho nó chưa? Con gái bà giáo Hào trông cũng xinh lắm. Hay con gái út của anh Thẩm phán Trung? Con nhỏ vừa thi xong Cán sự điều dưỡng, đang làm ở bịnh viện Hồng Bàng ngoài Chợ Lớn đó. Con cái đă lớn ḿnh phải dựng vợ gả chồng cho tụi nó chớ, để nó long bong hoài không tốt đâu.

Bà Tài cười tươi, nhưng cũng nói :

- Bộ tui không sốt ruột sao! Tui thật sự muốn cưới vợ cho nó lắm. Nhưng mỗi lần nhắc đến chuyện vợ con, th́ nó lắc đầu quầy quậy như đỉa gặp vôi. Thiệt là bực ḿnh hết sức, lần nầy về nhứt định tôi bắt nó phải lấy vợ mới được.

Rồi bà mỉm cười, nh́n qua Lan Chi :

- C̣n con gái của má, chừng nào mới chịu lấy chồng đây? Con đă 28 tuổi rồi nghen. Phải tính chuyện hôn nhơn đi con, nhớ lúc c̣n đi học th́ anh em bây nói chưa có sự nghiệp. Nay đă có công ăn việc làm vững chắc rồi th́ phải nghĩ đến chuyện chồng con đi chớ, kẻo trễ th́ lỡ thời đó con.

Lan Chi bảo :

- Phải có người chịu thương con mới được chớ ba má. Nhưng thật ḷng mà nói hiện nay con chưa muốn lập gia đ́nh. Sống với ba má như vầy là hạnh phúc nhứt đời rồi c̣n có gia đ́nh ra riêng chi cho thêm mệt!

Ông Tài đưa chén cho vợ bới thêm cơm, cười:

- Ba má thèm ẵm cháu lắm, hai anh em bây cũng đă lớn. Thằng Nhân Tết nầy cũng ngoài 31 chớ c̣n nhỏ nhít ǵ nữa. C̣n con th́ cũng đă đến tuổi lập gia đ́nh rồi. Nếu không thích mai mối, vậy th́ có quen với ai con cứ nói, để ba má t́m hiểu gia đ́nh người ta mà gả con.

Lan Chi nhỏ nhẹ, bẽn lẽn cúi mặt:

- Cảm ơn ba má, con hứa nếu quen với ai sẽ báo cho ba má biết.

Ăn cơm xong, Lan Chi phụ mẹ rửa chén bát rồi đi tắm. Ḍng nước mát làm cô cảm thấy dễ chịu. Cộng vào ḷng thương yê lo lắng chân t́nh của ông bà Tài đă khiến cho cô không c̣n khó chịu khi nghĩ đến sáng ngày mai phải đi săn sóc một kẻ mà cô là “Vô duyên không tiền mà thưởng/ Không lạp xưởng mà cho, / không bánh ú nước tro mà tặng”. Nghĩ đến đây cô bật cười thành tiếng, và cảm thấy thỏa thích hả hê cho những ư nghĩ rủa sả dễ thương của ḿnh.

Thường ngày đi làm việc Lan Chi mặc quần tây cho gọn và dễ dàng đi đứng. Hôm nay đi nuôi người bịnh nằm một chỗ, cô chưa biết mặt, biết tên và cũng không biết họ già trẻ bé lớn, nặng nhẹ ra sao. C̣n má nuôi cô sững sờ v́ lâu quá không thấy con gái mặc áo dài. Cho nên hôm nay khi thấy cô diện chiếc áo dài màu hồng phấn, bà ngạc nhiên.

Rồi vài hôm sau nữa bà càng ngạc nhiên hơn cô mặc áo dài màu hồng hạnh, màu nguyệt bạch, màu hoàng yến với quần sa-teng tuyết nhung, chân đi giầy escarpin và tay xách bóp đầm. Ủa lạ chưa, tóc đen óng mượt xơa gần chiếc eo thon, trông cô duyên dáng thướt tha. Bà đi sau con tỏ ư hài ḷng nên chúm chím cười chớ không nói ǵ, trong ḷng đang rộn niềm vui. Bà thầm nghĩ hôm nay con gái ḿnh bỗng dưng thay đổi cách ăn mặc, chắc con nhỏ nầy đă có người yêu mà c̣n nó mắc cỡ chưa dám nói ra.

Lan Chi đến tŕnh giấy tờ cá nhân và giấy giới thiệu của cấp trên cho ban An Ninh biết lư do và thời gian ḿnh ra vào ở khu dành cho bịnh nhân đặc biệt nầy. Nhân viên trực cho biết, A3 vừa xong ca mổ cắt bỏ chân trái từ ống quyển trở xuống. Bịnh nhân c̣n nằm trong pḥng giải phẩu để theo dơi. Phải chờ hai giờ sau mới chuyển đến pḥng hồi sức.

Cô thở dài, nghe nao nao khi nghĩ đến chắc là anh ta bị thương nặng lắm! Nhưng hơi sức đâu cô lo chuyện người dưng, chỉ cần làm tṛn bổn phận cấp trên giao phó là đủ rồi. Nh́n đồng hồ tay cô thở ra, giờ th́ chỉ có nước ngồi đây chờ đợi thôi.

Lan Chi định thần, cảm thấy ḿnh mẫy toát mồ hôi lạnh, khi nh́n rơ bịnh nhân cô phải chăm sóc và giữ an ninh. Trời ơi, nếu không biết anh ta th́ khi đến đây thấy người nằm mê, chỉ c̣n hơi thở thoi thóp là A3 cô phải chăm sóc. Đó là bí danh của anh chớ ngoài ra không biết ǵ nữa hết.

V́ bí mật của nghề nghiệp bắt buộc như thế. Không ai biết ai, có khi ngồi gần bên nhau, làm việc với nhau hằng mấy năm trời nhưng sự bảo mật, họ không bao giờ biết người đó là có bí danh đó, có công tác đó, nhứt là những công việc riêng tư của mỗi người

Tâm hồn Lan Chi bấn loạn. Hai tay cô đeo cứng thành giường bịnh cho khỏi ngă quỵ. Đă ngoài ba năm từ ngày về nhận việc anh là thượng cấp, cô không hề hay biết ǵ hết. Cô cảm thấy mỏi mệt, cơ thể ră rời. C̣n anh A3 nằm đó bất động, mắt nhắm nghiền, mặt tái xanh như xác chết. Trên người anh chằng chịt nào ống dẫn nước tiểu, ống vô nước biến, ống chuyền máu, cô toát mồ hôi, châu thân như rả rời và nỗi lo sợ khiến cô muốn ngất xỉu.

Lan Chi giựt ḿnh kéo nhẹ tay áo để xem đồng hồ, cô mới biết ḿnh đă dựa đầu vào thành giường thiếp đi gần mười lăm phút. Dù bước chân của y tá lanh lẹ, lăng xăng nhẹ nhàng vào theo dơi bịnh nhân, nhưng cũng đă làm cho cô tỉnh giấc ngủ không thoải mái.

Bỗng cô thấy bịnh nhân mở mắt lờ đờ. Trời hỡi, bịnh nhân là Thành Nhân. Lan Chi nắm chặt tay anh, kề miệng ḿnh sát bên tai anh, khẽ hỏi :

- Anh đă tỉnh rồi! Anh đă tỉnh rồi phải không? Anh có nghe em nói không?

Anh Nhân không trả lời, mắt chậm chạp khép lại trong ánh sáng mờ ảo của bóng đèn mắc trên tường. Lan Chi hoảng hồn bấm chuông. Người y tá và bác sĩ chạy tới. Họ xem xét, chẩn mạch cho anh. Anh mệt nhọc th́ thào trả lời bác sĩ, cô cố ư lắng nghe, nhưng không nghe được. Rồi anh nhắm mắt lại.

Bác sĩ quay sang cô, bảo :

- Xin cô Yến Tử đừng lo, ông ta đang c̣n say thuốc ngủ, dần dần khỏe lại và sẽ b́nh phục. Ổng ta đă mất hết một chân cô có biết không? Xin lỗi, chúng tôi đă hết sức cố gắng để giữ chân lại. Nhưng xương giập nát nhiều đoạn nên không giữ được. Chờ vết thương lành hẳn, chúng tôi sẽ gởi ông ta qua trung tâm chỉnh h́nh làm chân giả cho ông ta. Nếu có thể, xin cô nói để người nhà chuẩn bị tâm lư. Bây giờ ổng ngủ rồi, nếu cần ǵ cô cứ bấm chuông gọi.

Lan Chi ngồi xuống ghế cạnh giường. Mắt anh nhắm nghiền lại, hai ḍng lệ chảy dài trên đôi g̣ má xanh xao tái nhợt. Không biết an ủi anh thế nào? Cô nắm chặt bàn tay anh như ngầm nói rằng: « Anh hăy cố gắng lên, rồi đâu cũng sẽ vào đó. Em cũng buồn và đau xót như em mất đi một phần thân thể của chính ḿnh. Nhưng sự mất mát nầy xứng đáng, xứng đáng lắm anh à ». Rồi ḍng lệ nóng lại chảy dài xuống má cô.

Lan Chi thẩn thờ nhớ lại từ khi được bác Tài nhận về làm con nuôi đến nay đă hơn hai mươi năm rồi. Thành Nhân và Lan Chi sống chung dưới một mái nhà hạnh phúc có cha mẹ thương yêu, chiều chuộng. Mặc dù họ không cùng cha mẹ sanh ra nhưng cả hai thương nhau như anh em ruột thịt. Nhớ khi cô c̣n nhỏ, lúc mới đến chưa quen đường thuộc lối, nhưng mẹ bận việc, anh thường đưa rước cô khi đến trường, lúc tan học. Có bánh trái anh em chia cho nhau. Anh dẫn đi chơi, dỗ dành khi cô buồn, giải đáp chỉ dẫn cho cô những bài toán khó, những bài luận văn, những câu hỏi gút mắc. Anh thương yêu và luôn xem cô như là em gái của ḿnh.

Khi cả hai anh em khôn lớn, việc làm của Thành Nhân cả mẹ cha đều không rơ ràng cho lắm. Họ cứ tưởng anh ra trường quân sự, rồi được chuyển qua làm việc về Hành chánh ở Bộ thôi. Đến khi con gái Lan Chi đậu xong bằng tú tài phần hai, ba má đều gợi ư và khuyến kích cô học ngành Sư Phạm, hoặc ngành Y Khoa.

Họ nghĩ rằng đó là hai cái nghề thích hợp cho nữ giới. Lan Chi chỉ vâng dạ qua loa để cha mẹ và anh được vui ḷng. Chớ cái chết thê thảm của hai đấng sanh thành đă khắc ghi trong tâm trí người con gái nầy, khi c̣n là đứa trẻ mười bốn, rồi mười lăm tuổi. Cô đă chọn cho ḿnh con đường để đi rồi, không một ai và v́ một lư do ǵ có thể lay chuyển được cô.

Để rồi bất ngờ một hôm Thành Nhân nhận được giấy tờ của nhân viên xuất sắc đă huấn luyện nhuần nhuyễn, kết quả vượt bậc qua mỗi lần thi tuyển. Do bên trung tâm chuyển đến công tác trong ngành, th́ anh mới biết Yến Tử đó là cô em gái Lan Chi của ḿnh.

Nhiều khi nhận chỉ thị giao công tác hiểm nguy nhọc nhằn cho em, anh cảm thấy ái ngại. Nhưng đó là phận sự của cô phải làm, bởi ai đă chọn cho đời ḿnh vào Đội Thiên Nga th́ coi như là ngơ cuối của đoạn đường đời, việc sanh tử chỉ cận kề trong chớp mắt, hiểm nguy và pháo đạn vô t́nh. Đă biết như vậy, và đă được khuyến cáo trước khi vào nghề, nhưng từng lớp thanh niên an nhiên, b́nh thản tiến tới không ngại ngùng, lùi bước việc họ đă chọn.

C̣n vợ chồng ông Lê Thành Tài bàng hoàng sửng sốt được tin con trai độc nhứt của ḿnh bị thương và mất đi một phần thân thể! Bà khóc bù lu bù loa, ông cũng buồn đau, nhưng mở lời khuyên vợ:

- Bà đừng buồn nữa mà có hại cho sức khỏe. Mỗi người có số cả, con ḿnh bị mất một chân cũng may mắn và hạnh phúc quá nhiều so với những người tử trận ngoài chiến trường, có người c̣n mất luôn cả xác nữa ḱa. Thôi th́ để nó lành lặn đâu đó yên ổn rồi th́ đi hỏi cưới vợ cho nó, tuy là cái họa nhưng lại là cái phước cho gia đ́nh ḿnh đó bà à.

Bà Tài là người đàn bà hiền lành từ tốn. Nghe chồng nói bà nghĩ cũng không sai, nên cơn buồn qua mau mà lo chăm sóc bổ dưỡng trong việc ăn uống nghỉ ngơi cho con.

Hôm nay Thành Nhân đă khỏe nhiều, nhưng anh vẫn c̣n gầy lắm, da không c̣n quá tái nhợt nữa. Và anh biết đói, miệng anh biết thèm ăn uống, anh dần dà khỏe mạnh, linh hoạt hơn. Mặt mày anh khởi sắc, tóc anh được hớt ngắn, râu ria được cạo sạch sẽ. Anh được nhân viên tập dùng hai cây tó để đi ra đi vào pḥng vệ sinh khi chuyển ra trại ngoại khoa.

Rồi Lê Thành Nhân được xuất viện trở về sống với gia đ́nh có cha mẹ, có em gái chăm sóc chu đáo. Anh cảm thấy đời ḿnh rất ưu đăi. Nhưng riêng Lan Chi nhận xét cảm thấy trong đôi mắt ngời sáng, cương nghị tràn đầy niềm tự tin và sức sống của anh ḿnh như luôn vương vấn một lớp sương mờ.

Sau gần một năm dưỡng thương, giờ đây Thành Nhân có thể giải ngũ v́ thương tật của ḿnh. Đó cũng là sự mong muốn của cha mẹ anh, v́ giặc giă xảy ra bao nhiêu cảnh thương vong hàng ngày trên báo chí từ các chiến trường tới tắp đưa về, đă làm ông bà sợ hăi cho sự an nguy của con ḿnh.

Một hôm cha mẹ đi vắng, Thành Nhân hỏi:

- Lan Chi nè, theo em th́ anh nên giải ngũ hay trở lại làm việc?

Lan Chị hơi ngạc nhiên v́ ông anh ḿnh là người tự tin, ít khi đem tâm sự nói với ai, hoặc nhờ người khác quyết định việc ǵ đó của anh ta.

Cô nh́n sâu vào mắt Thành Nhân, bảo:

- Sao lại hỏi em, em làm sao mà quyết định cho anh được? Chỉ có anh quyết định cho ḿnh thôi.

Nói đến đó, cô ngập ngừng, rồi mỉm cười tiếp:

- Nhưng nếu là em, th́ em sẽ đi làm lại. Anh đă khỏe mạnh rồi. Chân anh mất nhưng tâm hồn và lư trí anh vẫn c̣n nguyên vẹn chớ có sứt mẻ ǵ đâu. Vả lại ở nhà anh sẽ buồn chán, không thoải mái và cảm thấy là ḿnh không c̣n khả năng làm việc, ḿnh là người thừa thăi, vô dụng.

Nói đến đó, cô dừng lại cười kh́ chọc quê :

- Và em cũng nghe ḷng ḿnh xốn xang khi thấy anh ngồi bên cửa sổ nh́n khói thuốc bay, rồi làm thơ thương mây khóc gió bắt em phải làm độc giă th́ khổ cho em lắm lắm! Anh cũng biết, chúng ta đă được tôi luyện rồi, em chỉ muốn nhắc nhở anh thôi. C̣n việc trở lại công tác hay giải ngũ là do anh quyết định cho chính anh thôi. Em có ư kiến, sau nầy gặp chuyện ǵ không vừa ư th́ anh sẽ đổ thừa cho con nhỏ nầy xí xọn, chuyên môn xúi dại như mấy lần trước th́ phiền lắm.

Thành Nhân thấy cái mặt vắc hất có ra vẻ dỗi hờn. Cái ngoe nguẫy của cô em gái th́ không nhịn được, bật cười thành tiếng. Lan Chi nguưt anh, càm ràm:

- Chớ không phải sao mà anh cười vui như được quà Tết vậy? Nhớ hồi anh c̣n học năm Đệ nhị. Chị Thu Hà con ông Chủ sự Kiêm lúc đó ở ngang nhà ḿnh. Chị để ư, và có dịp th́ luôn hỏi thăm em về anh. Khi em về kể lại, nghe xong anh khoái chí tử. Hai người c̣n nhờ con nhỏ nầy làm liên lạc đưa thư qua, thư lại cho nhau nữa. Sau đó việc của anh chị bị đổ bể. Má của chị Thu Hà qua méc với ba má ḿnh. Trước mặt ba má anh thiệt là tệ quá đi thôi. Dám làm mà không dám nhận, cứ chối bai chối biến, đổ hết tội lỗi cho người ta. Làm em bị một trận đ̣n muốn tét da, tét thịt! Cho đến bây giờ nhớ tới em c̣n thấy tức ḿnh muốn chết vậy đó.

Nghe Thành Nhân lại lớn tiếng hơn rồi cười ha hả. Lan Chi nổi nóng háy anh với con mắt có đuôi :

- Than ôi, đến bây giờ anh chẳng những không hối lỗi, mà c̣n cười muốn vỡ cả nóc nhà nữa. Vô duyên! Bộ vui lắm sao mà cười ? Vô duyên chưa nói mà cười/ Chưa đi mà chạy rơ người vô duyên.

C̣n sặc sụa hụt hẫng trong tiếng cười, Thành Nhân quơ quơ tay bảo:

- Vui lắm, vui lắm chớ sao không. Nghĩ lại đi, bộ em tốt bụng giúp anh đó sao? Cao xanh ơi! Mỗi lần đưa thư dùm em cũng đă được bao nhiêu tiền em nhớ chớ? Tiền ba mẹ cho anh không dám ăn bánh, dành dụm được đem hối lộ cho em hết, c̣n bao nhiêu gói ô mai, gói xí muội, bao nhiêu chầu xi-nê và sau đó phải bao em ăn phở và uống nước mía nữa. Em nổi tiếng tham ăn và ăn hàng vặt. C̣n phía bên Thu Hà, mỗi lần nhờ vả em chuyển tin tức, thư từ chắc em cũng hối lộ quà bánh của cô ta không ít, đúng không? Được lời như vậy không biết ơn anh th́ chớ, em nghĩ lại coi em có bị thiệt tḥi, hay bị ức hiếp ǵ đâu mà sao cứ nhớ chuyện cổ lỗ đó trong bụng hoài vậy?

Giữa lúc căi nhau, đốp chát nhau không ai chịu thua ai, nhứt là cô em gái lanh miệng nầy, tuy nhiên trong tâm hồn mỗi người đều rộn nở niềm hạnh phúc không tên mà họ chưa bao giờ nghĩ tới.
Thành Nhân trở vào làm việc, và được chuyển qua ngành khác ở Bộ Chỉ Huy của Trung tâm. Cha mẹ rất vui mừng khi biết hai con làm cùng sở. Cứ mỗi sáng th́ anh chở đưa Lan Chi đến chỗ làm rồi chạy qua sở ḿnh chỉ cách có con đường, chiều ghé qua rước em về rất tiện lợi.

Có khi trời trong nắng ráo, cả hai xem những buổi hoàng hôn xuống bến đ̣ Thủ Thiêm. Hai anh em ngồi trên băng đá ngắm nh́n mặt trời có màu vàng nghệ treo lơ lững giữa nước mây. Ánh nắng chiều phản chiếu trên mặt nước sóng gợn lăn tăn. Thành Nhân trầm ngâm châm thuốc hút, mắt nh́n trời xa, chàng nghĩ ngợi.

Lan Chi không biết anh đang nghĩ ǵ? Trong khi cô em Lan Chi của anh mở rộng tâm hồn phới phới trước cảnh chiều tà, ánh hoàng hôn thoi thóp bên kia sông. Thật tuyệt vời, cô nghĩ rằng trên thế gian nầy dù có hoạ sĩ tài ba xuất chúng đến mấy, cũng không làm sao họa được bức tranh thiên nhiên sống động như vậy. Có phải chăng tâm tư của cô đang bừng sáng với niềm xôn xao trong giây phút ngồi bên cạnh Thành Nhân. Cô không cần phân tích nguyên do và chỉ có bóng dáng hạnh phúc tràn ngập khắp tâm tư cô. T́nh anh trai em gái ch́m sâu vào đáy thẳm nội giới cô để ngoi lên một cảm giác mới.

Thành Nhân huưt sáo những bản nhạc ngoại quốc do Phạm Duy phổ lời Việt như : Chiều tà (serenata) của Enrico Toselli, Dạ khúc (Serernade) của Franz Schubert, Mỗi t́nh xa xưa (Célèbre Valse ) của Johannes Brahms. Đó là những nhạc khúc do Thành Nhân thường bảo với cô rằng đó là những lời âu yếm của đôi lứa t́nh nhân đổi trao nhau.

Có khi Thành Nhân chở em ghé qua tiệm ăn chiều trước khi về nhà hoặc cả hai cùng xem chiếu bóng. Có lần xem phim «The Bridge On The River Kwai» (Bên Cầu Sông Kwai) Một phim hậu chiến tranh. Đă văng hát ra khỏi rạp Lan Chi vẫn c̣n ngậm ngùi, xót xa những chiến binh bị đày đọa trong lao tù và đi làm cây cầu qua sông Kwai. Không cầm được nỗi đau ḷng, mắt đỏ hoe, cô vẫn c̣n thúc thít khóc!

Nhân nhẹ giọng, chọc quê :

- Tại sao em khóc? Nghề nghiệp đă tôi luyện em thành một nhân viên thạo việc, giỏi về nhiêu mặt cứng cỏi: kiên cường, quyết tâm. Nhưng nghĩ cho cùng, anh thấy dù sao ḿnh cũng không tránh được tâm tư yếu mềm của nữ giới, lại là đứa con gái yếu ớt thường t́nh như em.

Bị chạm nọc, Lan Chi nhạt giọng :

- Phải, bởi em là một phụ nữ nên không làm sao tránh khỏi sự tha thiết của con tim. Chuyện phim xem hôm nay anh không thấy chạnh ḷng sao? Em th́ buồn quá! Nước ḿnh trải qua hai cuộc chiến tranh măi như thế nầy... em nghĩ chắc là ḿnh sẽ không lập gia đ́nh đâu.

Thành Nhân thở dài không nói ǵ. Cả hai đến đến chỗ gởi xe, lấy xe về nhà. Trời gần khuya, mảnh trăng lưỡi liềm treo lơ lửng vượt khỏi phương đông, chiếc Vespa (mà con quỷ Kiều Nga gọi là Ếch-bà) chở hai người chạy vùng vụt trên đường hướng về nhà. Gió mát rượi, đường phố thưa thớt người, lác đác vài kẻ buôn gánh bán bưng những món ăn khuya như chè, cháo cũng nhanh chân về kẻo đến giờ giới nghiêm.

Dù trở về làm việc, nhưng Thành Nhân không c̣n đi công tác xa, và vắng nhà dài hạn như dạo trước khi anh bị thương nữa. C̣n Lan Chi thỉnh thoảng đi đây đi đó đôi ba ngày, hoặc tuần lễ mà thôi. Ông bà Thành Tài đă lớn tuổi, nên xin hưu trí để hưởng tuổi già, sau mấy mươi năm bận rộn với việc làm. Bây giờ gia đ́nh họ an vui, hạnh phúc theo ngày tháng thoi đưa, nhưng ông bà Lê Thành Tài vẫn canh cánh trong ḷng bởi hai đứa con mà vẫn chưa đứa nào chịu thành gia thất.

Có một hôm trên bàn ăn cơm chiều, ông Thành Tài vui vẻ lên tiếng nói với vợ và hai con:

- Mấy ngày trước ba có gặp ông Huỳnh Tứ Việt, có lẽ Thành Nhân và Lan Chi không biết họ đâu, c̣n bà th́ có c̣n nhớ ông bà Việt không vậy? Ổng xin tui hôm nào vợ chồng được qua thăm nhà ḿnh. Ư ổng muốn hỏi dọ ba má coi Lan Chi có chỗ nào chưa, để cưới cho con trai thứ của ổng. Cậu Huỳnh Thuận Ḥa cũng cỡ tuổi Thành Nhân, mười mấy năm trước đi học bên Pháp, khi ra trường th́ làm ăn ở bên đó. Nghe nói họ khá lắm, gia đ́nh người ta cũng thuộc hàng gia thế giàu có. Lan Chi ưng con ổng, nếu muốn ở đây th́ ổng bả sẽ mở cho cửa hàng làm ăn. C̣n chịu theo chồng qua Pháp th́ càng tốt, v́ bên đó đă có sẵn cơ ngơi cả rồi.

Bà Tài hài ḷng cười tươi, góp ư:

- Ờ, vậy hả? Vợ ông Việt th́ tui mới gặp trên chùa vào rằm tháng rồi. Bà ấy có tiền mà không khoe khoan, con người độ lượng, hay làm ơn làm phước. Họ thuộc về gia đ́nh gia giáo, đạo đức. Chỗ nầy má cũng thấy được lắm đó Lan Chi, con nay cũng đă lớn rồi thôi th́ bằng ḷng đi.

Bỗng quay qua con trai:

- C̣n thằng Nhân cũng vậy! Chỗ nầy không được, chỗ kia không được, kén chọn riết không biết bao giờ mới thành hôn đây? Thôi th́ con để ư con gái nhà ai cứ cho ba má biết, để ba má lo cho.

Lan Chi đỏ mặt cúi xuống và vùa lẹ cơm vào miệng. Ra ngoài xă hội về học lực, về tài trí cô không thua kém ai, nhưng bản chất của người con gái Á Đông vẫn c̣n trong cô, nên mỗi lần nghe cha mẹ, hay ai nhắc nhở đến chuyện lấy chồng cho ḿnh th́ cô đỏ mặt tía tai lỏn lẻn bỏ đi nơi khác.

Thành Nhân không nói ǵ, ậm ừ với cha mẹ, ăn qua loa rồi ra ngoài chiếc băng đá kê bên tàn cây mận hút thuốc, nét mặt trầm tư, đôi mắt buồn nh́n trời mông lung xa vắng.

Ngày đó rồi cũng đến, bởi hai bên có hẹn trước, nên hôm nay gia đ́nh ông bà Việt cùng với cậu con trai tên Ḥa và đứa con gái út đến thăm gia đ́nh ông bà Tài. Họ vừa bước vô nhà th́ hai anh em Thành Nhân cũng đi làm về tới. Bà Tài chận con lại ngoài cửa trước, bảo đi thẳng vào nhà chào hỏi người ta.

Người lớn nói chuyện rất tương đắc. Anh chàng đi coi mắt cũng vừa ḷng đẹp ư lắm, dù chỉ mới lần đầu gặp cô con gái xinh xắn. Ông bà Tài th́ mừng thầm trong ḷng, chắc mẻm là con gái ḿnh cũng vừa ư chàng thanh niên hoạt bát, mặt mày sáng sủa, bảnh trai, có phong cách dễ thương. Tiển khách về xong, ông bà Tài cũng lật đật lên chùa dự lễ cúng dường Đức Đại bi Quan Thế Âm Bồ-tát, chỉ c̣n hai anh em ở nhà.

Lan Chi thấy anh ḿnh ít nói hơn mọi ngày, vẻ mặt lầm ĺ đen thủi đen thui như mặt trời bị mây xám che khuất. Anh ngồi hút hết điếu thuốc nầy, đến điếu khác điếu lật gọng, điếu động quan cả mấy giờ rồi. Cô hỏi đến đâu anh trả lời đến đó, chớ không ba ha chích cḥe, chọc ghẹo em như mọi khi.

Thấy mặt anh đăm chiêu có vẻ khác thường, Lan Chi liền pha hai tách nước trà c̣n nóng hổi bưng ra cho ḿnh và cho anh. Ngồi xuống ghế đối diện với anh, cô e dè rồi nhỏ giọng hỏi:

- Anh Hai, hôm nay có tâm sự hả? Hăy nói cho em nghe đi, cứ nói ra biết đâu em có thể chia xẻ với anh. Nói đi anh, nếu có chuyện ǵ buồn anh nói ra sẽ cảm thấy dễ chịu hơn.

Thành Nhân không trả lời. Anh hít mạnh điếu thuốc rồi phà làn khói trắng tỏa bay. Bỗng từ chiếc máy hát của nhà hàng xóm, ngân nga vọng đến bài hát có lời ca buồn vời vợi: “Chuyện t́nh của tôi xa lắm tự lâu rồi / Tôi không bao giờ nhắc đến / Nhưng bỗng một hôm trên đường ra phố thị / Tôi gặp lại em ngày nào / Nàng nh́n tôi, đôi mắt thật bâng khuâng / Cũng đôi mắt nầy năm xưa lạc vào hồn tôi / Trong những đêm không ngủ, tôi nh́n khói thuốc bay”.Bài Đôi Mắt Người Xưa của nhạc sĩ Ngân Giang do ca sĩ thời đại hát. Giọng ca thê thiết của ca sĩ đă làm cho tâm hồn Lan Chi bồi hồi xúc động. Mặc dù tâm tư cô không vướng bận về t́nh cảm lứa đôi nhưng cô chợt thở dài, nói bâng quơ:

- Giọng ca sao mà năo nuột! Ai có tâm sự nghe cái giọng ca sĩ nầy th́ càng thêm thúi ruột mà chết sớm. Em không thích loại nhạc than mây khóc gió trù ẻo cuộc đời. Nhạc bán cổ điển Tây phương dù là nhạc t́nh nhưng du đương th́ có, than mây khóc gió th́ không. Bản Ḍng sông xanh của Johann Strauss, bản Chiều tà của Enrico Tosselli, bản Trở về mái nhà xưa của Ernesto de Curtis mà được nhạc sĩ Phạm Duy phổ lời Việt th́ hay biết mấy. Nghe các bản nhạc đó, em muốn thành tiên âu yếm hôn cuộc đời! Và nàng bỡn cợt: Nhưng trong đó không có anh đâu nghe.

Thành Nhân giả bộ khổ sở :

- Vậy là đời anh kể như tàn, kể như bị bế mạc rồi, hu, hu...

Rồi chàng dụi điếu thuốc đang hút chưa hết:

- Lan Chi, em thấy anh chàng Ḥa coi mắt em hôm nay thế nào? Có lọt vào mắt xanh của em không?

Cô chưng hửng khi nghe hỏi. Nhưng cô mỉm cười vui vẻ trả lời anh :

- Em có nh́n hắn đâu mà biết mặt mũi ra sao? Nên không biết trả lời với anh thế nào đây? Má bảo chào người ta th́ em chào, cho má vui ḷng vậy thôi.

Thành Nhân nh́n thẳng vào mắt em:

- Thiệt vậy à, nhưng theo nhận xét của anh th́ h́nh như em đă chấm anh chàng Hoà đó rồi, phải không ?
Lan Chi vẫn thản nhiên, ỡm ờ, nói giỡn:

- Ủa, thiệt anh thấy vậy hả? Sao em không biết ǵ cà. Nhưng xin lỗi nghe, anh đă đoán sai rồi. Không phải anh ta, mà người khác, em đă có đối tượng rồi anh Hai ơi.

Đến phiên Thành Nhân ngạc nhiên quá đỗi! Anh mau miệng lấp bấp hỏi Lan Chi:

- Ai vậy, anh có biết kẻ đó không? Anh ta làm việc ở đâu, không làm chung sở với chúng ta chớ?

- Anh hỏi chi vậy? Chuyện của em mà. Thiên cơ bất khả lậu.

Chợt Lan Chi ngừng nói, nh́n anh ḿnh hỏi:

- Mà nè anh Hai à, anh c̣n nhớ cái ông chiêu hồi tên Sáu Trường Sơn không ?

Thành Nhân vừa ngạc nhiên vừa khó chịu. Anh trở giọng hằn học bảo:

- Bộ em vẫn c̣n liên lạc ông ta hả? Ông đó là người em để ư, em thương à?

Lan Chi tự nhiên, trả lời:

- Không, không phải vậy đâu. Bởi ông Sáu Trường Sơn sanh cùng quê quán với em. Ông ta cũng họ Bùi, nên em muốn gặp ông ta một lần để hỏi thăm xem có bà con chi không? Sao có sự trùng hợp ngẫu nhiên như vậy! Mà anh có thấy đó trùng hợp không anh Hai?

Lan Chi không biết Thành Nhân đang nghĩ suy ǵ? Anh ta như không nghe em ḿnh nói mà nổi nóng :

- Em trông hiền lành mà tọc mạch hơn ai. Quen người đàn ông nầy chưa xong th́ muốn t́m hiểu về người đàn ông khác. Em làm anh quá thất vọng! Thôi th́ cứ ưng đại chàng Ḥa coi mắt hồi sáng cho rồi đi. Để được qua Tây. Đó không phải là mơ ước của em và mơ ước của các cô gái thời nay muốn lấy chồng ngoại quốc, hoặc sống ở ngoại quốc sao?

Lan Chi cũng không vừa, trở giọng nạt tưới hột sen :

- Anh thiệt là vô duyên hết nói nổi. Em có hỏi chuyện riêng tư ǵ của anh đâu. Em quen với ai, em muốn ưng ai thây kệ em. Đó là quyền tự do cá nhân của em, chớ có mắc mớ ǵ tới anh đâu mà anh xía vô. Sao anh nhiều chuyện quá vậy?

Không kềm chế được, Thành Nhân lên giọng nói nhanh:

- Sao không mắc mớ? Tại v́ anh đă yêu em!

Lan Chi mở to mắt há hốc miệng. Không c̣n tự chủ được nữa, toàn thân như không vững, tay run rẩy buông rơi tách trà xuống nền gạch bể toang làm nước trà văng tung tóe. Cô ngồi qụy, úp mặt xuống bàn, bật khóc!

Từ trước tới nay Lan Chi sống gũi với Thành Nhân, cô chỉ mến anh. Cô thích tài tử Willam Holden trong phim Love is a many spledored thiing (T́nh yêu đẹp huy hoàng). Kiều Nga có lần trầm trồ: «Anh của mi giống tài tử William Holden. Nhưng hắn có vẻ buồn buồn, rứa là không có sắc diện của chàng Willam Holden mô. Nếu hắn có vẻ yêu đời như Holden th́ tau nhào vô làm chị dâu của mi rồi đó con kia».

Cũng lúc trước Lan Chi bảo cô bạn bạo miệng của ḿnh :

- Ảnh không ưng thứ gái uốn tóc quăn queo như mầy đâu. Ảnh chỉ mê thứ gái tóc xơa chấm ngang vai như…

Kiều Nga trả đũa :

- Như mi vậy, phải không?

Lan Chị nạt:

- Tầm bậy không hà!

Các viên chức từ trên xuống dưới trong Trung tâm đă lần lượt rút đi hơn cả tháng nay. Mẹ của Thành Nhân đột ngột qua đời, cha anh đang đau nặng và vợ anh lại sắp đến ngày sanh nở nên anh cứ tŕ hoăn đến giờ th́ đồng đội đă ra đi hết rồi…

Ngày 30 tháng 4 năm 1975 giặc tràn vào. Vợ chồng Thành Nhân và Lan Chi đều bị kẹt lại. Họ đoán biết chuyện ǵ sẽ xảy ra cho bản thân, nếu cả hai đi tŕnh diện với bọn giặc Cộng. Giữa lúc nước non tan đàn vỡ nghé, ồn ào, bề bộn, xáo trộn ở mọi ngành nghề. Cơ quan chánh quyền Việt Nam Cộng Ḥa đă thất thủ sau lời kêu gọi của tướng Dương Văn Minh.

Lợi dụng lúc hỗn loạn, đêm ba mươi, Thành Nhân đem cha và vợ trốn về quê của một cộng sự viên ngày xưa tá túc. Đó là vợ chồng anh Sáu Điền trước đó bị thương tật đă giải ngũ. Sau giải ngũ, họ trở về quê và hiện là cư dân ở băi biển Vàm Láng (G̣ Công). Thành Nhân đến tá túc với vợ chồng anh Sáu, sống ẩn nhẩn để chờ ngày vợ sanh con xong, sẽ t́m đường ra đi.

Những ngày sống ở Vàm Láng, vợ chồng Lan Chi né tránh, trốn chui trốn nhủi bọn cách mạng 30 tháng 4 ḍm ngó, chỉ điểm, lùng bắt. Giữa khuya Thành Nhân theo tàu đánh cá ra khơi chiều tối mới trở về. Cứ thế, ngày nầy qua ngày khác, chờ thời cơ để bôn đào. Dẫu biết rằng có trăm phương ngàn thứ khổ nạn trên đường vượt biên. Nhưng họ đă quyết định v́ hàng vạn rủi ro cầm bằng cái chết, chỉ có cái may duy nhứt vượt thoát mới tự do. Nhưng vợ chồng Thành Nhân vẫn không thay đổi ư định, quyết tâm chờ chuyến trốn bỏ quê hương.

Sau cái tang cha một trăm ngày, đứa con trai Thành Tâm chào đời được sáu tháng th́ vợ chồng Lan Chi theo gia đ́nh anh Sáu Điền cùng họ hàng thân thuộc và một số ngư dân, vượt biên theo ngă Vàm Láng cũng vào Đêm Ba Mươi Âm lịch. Đêm không trăng sao, tối trời đoàn người vượt biển sẽ dễ dàng trốn thoát.

Nhưng “họa vô đơn chí, phước bất trùng lai” nỗi buồn khổ tột cùng luôn kề cận bên đôi vợ chồng nầy. Biết rằng cuộc trốn chạy nào mà không đau khổ, mất mát. Nhưng một mất mát quá lớn đă đến với họ. Đứa con trai đầu ḷng tên Thành Tâm chưa tṛn 1 tuổi, chưa biết kêu cha, gọi mẹ th́ đă d́m thây trong ḷng đại dương! Trên đường vượt biên, tàu họ đi đă hơn nửa tháng trời, lênh đênh trên biển v́ tránh gió băo, rồi bị lạc phương hướng. Xăng dầu dần dà khô cạn. Hơn 40 thuyền nhân đói khát bịnh hoạn nằm la liệt v́ hết lương thực, hết nước uống.

Vợ chồng Thành Nhân cầm cự cho đến ngày thứ tám th́ Lan Chi không c̣n sữa, và chồng cô ngất xỉu v́ lấy máu cho con bú. Thằng Bé Thành Tâm đă vĩnh viễn ra đi! Những người cùng tàu không c̣n hơi để hỏi han, chia buồn, cha mẹ không c̣n nước mắt để khóc. Thành Nhân với đôi mắt vô hồn, anh như cắt từng đoạn ruột lúc thả con ḿnh vào ḷng biển khơi. Lan Chi mắt trắng dă. Nàng ch́m trong cơn mê sảng bởi cái đau đớn tột cùng của mẹ mất con.

Chuyến vượt biên bằng tàu của anh Sáu Điền được vào trại tạm cư Ga-Lăng, trại tập trung Liên-Hiệp-Quốc thành lập trên một ḥn đảo của Indonesia, cho thuyền nhân tị nạn Cộng sản ở vùng Đông Nam Á. Cuộc vượt biên chỉ c̣n được hai mươi bảy người. Già, trẻ, bé, lớn đă chết trên biển mười ba người. Những người c̣n sống sót như được một lần tái sinh.

Như bao nhiêu thuyền nhân khác đến đảo, sau khi khai xong hồ sơ lư lịch cho Cao Úy Liên Hiệp Quốc, Thành Nhân và Lan Chi trong thời gian chờ đợi qua nước tạm dung, họ dạy Anh văn cho những thuyền nhân đang chờ định cư.

Vào một buổi trưa trời đẹp nắng, thật bất ngờ, có hai nhân viên người Hoa Kỳ cùng ngành ngày xưa, bay từ Mỹ đến bóc Lan Chi và Thành Nhân đi ngay trong hôm đó trước sự ngạc nhiên, mừng rỡ vô cùng của họ và những người chung quanh. Một sự bất ngờ hạnh phúc ngoài dự liệu, nên cả hai chỉ kịp từ giă vợ chồng anh Sáu Điền, người đă giúp đỡ gia đ́nh họ suốt thời gian dài trong nước, và suốt cuộc vượt biên. Cả hai không có thời giờ để giă từ những người cùng hoạn nạn thừa chết thiếu sống trong chuyến hải hành.

Vào thập niên tám mươi (1980) ở Mỹ muốn có một cuốn sách Việt ngữ để đọc thật khó khăn phải gởi mua ở tận bên Pháp. Sau bữa cơm chiều Thành Nhân đang dở từng trang sách mới mua ra xem, đọc xong phần tiểu sử tác giả, chàng chợt giựt ḿnh, lẩm bẩm: « Oan gia lại gặp nhau nữa rồi ”. Lan Chi đang rửa chén bát thấy chồng vừa chăm chú đọc sách, vừa nhỏ to một ḿnh, nàng hỏi:

- Tác giả viết hay không, mà anh có vẻ suy tư quá vậy, c̣n th́ thầm một ḿnh nữa?

- Chưa đọc hết, nên không biết hay dở. Nhưng em lại đây xem, cuốn hồi kư nầy anh thấy có ǵ là lạ. Anh cảm tưởng như chúng ḿnh có quen biết với tác giả.

Hai vợ chồng Lan Chi quyết tâm t́m kiếm nhà xuất bản để hỏi thăm, và khó khăn lắm mới biết được số điện thoại của tác giả. Thế rồi hai bên hẹn và t́m gặp nhau ở tháng sau.

Trái đất tṛn mà vẫn hẹp lắm! Nhờ Ơn Trên hộ độ, nơi xứ lạ quê người Lan Chi t́m được người anh cùng cha mẹ với nàng thất lạc đă mấy chục năm. Đó là người Việt Cộng hồi chánh tên bí danh là Sáu Trường Sơn.

Số là Bùi Vĩnh Bảo xa nhà từ thuở trai trẻ. Anh theo tiếng gọi của quê hương đi chống Pháp, Bùi Vĩnh Bảo lớn hơn cô em gái Bùi Hoàng Lan một con giáp (12 tuổi). Cô chào đời được hai năm th́ anh cô đi theo Thanh Niên Tiền Phong, đến khi lănh thổ chia đôi tập kết ra Bắc. Để mấy chục năm sau Việt Cộng nổi dậy, lấy tên là Giải Phóng Miền Nam đă giết cha mẹ anh Sáu Trường Sơn v́ biết được ông bà không chịu theo bọn nằm vùng, và giúp đỡ cho chúng.

Khi trở về Nam, Bùi Vĩnh Bảo t́m lại nguồn cội của ḿnh. Anh được người tá điền thân tín của cha, trước khi qua đời đă kể hết những chuyện xảy ra của gia đ́nh cha mẹ. Cơi ḷng anh tan nát, từ đó cho đến khi miền Nam rơi vào tay Cộng Sản, anh đă khổ công âm thầm t́m kiếm cô em gái thất lạc của ḿnh. Nhưng bóng chim tăm cá! Bởi cả hai anh em mỗi người một nơi và đều thay họ đổi tên

Lan Chi quay về thực tế khi chồng đưa chiếc khăn tay. Bà lấy khăn lau ḍng lệ long lanh chảy dài trên má.

Thành Nhân trầm giọng :

- Đừng buồn nữa em! Chúng ta không phải đă hơn hẳn những người khác cùng cảnh ngộ rồi sao? Bây giờ chúng ta c̣n có anh Hai. Mặc dù anh Hai không có vợ con, nhưng anh sống vui, sống khỏe, trải rộng tâm hồn ḿnh bằng ng̣i bút lên từng trang sách báo để làm vui cho đời. Anh Hai cũng không cảm thấy cô đơn, v́ anh c̣n có chúng ḿnh. Chúng ta sống chung trong một gia đ́nh êm ấm, nương tựa lẫn nhau ở tuổi về chiều. Ngoài ra chúng ta đến xứ người c̣n có được cặp trai song sanh nay đă trưởng thành theo nghiệp mẹ cha.Vậy là hạnh phúc lắm rồi. Mọi việc trên cơi đời nhiêu khê nhiều hệ lụy nầy đều do Thượng Đế an bài. Thôi đừng buồn nữa, đoạn đường gian khổ của chúng ta đă qua rồi.

Lan Chi nghẹn ngào :

- Em cũng muốn quên lắm chớ! Nhưng không làm sao quên được vào Đêm Ba Mươi Tết năm nào về cái chết thảm thương của ba má em. Quên sao được những trận pháo giặc nả vào thành phố, trường học, giáo đường. Quên sao được trận thảm sát của giặc vào Tết Mậu Thân ở miền Nam, nhứt là trên đất Huế. Em làm sao quên được mỗi lần nghe tiếng khóc của trẻ thơ, em cứ tưởng đó là tiếng khóc của con Thành Tâm chúng ḿnh chết trên hải tŕnh vượt biên. H́nh ảnh nó giẫy giụa gào thét trên tay em lúc khát sữa. Đến khi không c̣n khóc nổi nữa nó âm ỉ rên, cho đến khi trút hơi thở cuối cùng, mà miệng con vẫn c̣n mở chờ bầu sữa mẹ. Đời kiếp nầy làm sao em quên được đây!

Lan Chi tựa đầu vào vai chồng ràn rụa nước mắt! Thành Nhân yên lặng ngậm ngùi thổn thức, nhớ lại hoàn cảnh gia đ́nh đă trải qua! Mắt đau buồn xót xa chàng hướng qua song cửa sổ nh́n bầu trời cao thăm thẳm.

Đêm Ba Mươi Tết lại về. Không gian đắm ch́m trong màu đen huyền hoặc, nền trời lấm tấm sao. Thỉnh thoảng trên tầng thật cao, mấy chiếc phi cơ gầm gừ, lóe ánh đèn chớp tắt chầm chậm bay qua. Và sau đó chỉ c̣n lại tiếng chim đêm, tiếng gió khua động cành lá anh đào, cây bạch dương buông ra âm thanh lào xào.

Bùi Vĩnh Bảo ngồi xem truyền h́nh, nhưng nghe hết những lời đối đáp của vợ chồng cô em gái. Ông đứng lên, đến bàn lấy b́nh nước trà chế thêm vào tách, ông chép miệng thở dài rồi ôn tồn bảo :

-Hai em nghĩ xem, có con đường đi t́m tự do nào mà không cam go, mà không trả một giá thật đắc? Trong không gian cao và rộng, có những cánh chim lả lướt bay, có những chiếc phi cơ khổng lồ âm thanh rền vọng. Khi chim và phi cơ bay qua rồi không để lại vết tích nào cả. Mặt nước sông dài, mặt biển rộng bao la, bát ngát không thấy bờ bến. Có những chiếc ghe, những chiếc tàu dù nhỏ hay lớn khi đă qua rồi cũng không để lại dấu tích ǵ trên mặt nước. Nhưng ở núi cao ngút trời, rừng sâu thăm thẳm, trên đồng bằng đất đai màu mỡ hay khô cằn sỏi đá, rộng bao la, dài bát ngát chim bay mỏi cánh, chó chạy cong đuôi. Khi có những bước chân của người đi qua, một người, hai người, ba người, rồi nhiều người giẩm lên th́ nó sẽ trở thành con đường. Con đường đó sẽ có những bước chân tiếp nối từ thế hệ nầy đến thế hệ khác. Rồi đường được khai phá, mở rộng, vun bồi. Hai bên đường sẽ được cất lều, xây nhà, trồng cây ăn trái, trồng hoa thơm cỏ lạ. Đó là đường chúng ta đă, đang và sẽ đi qua.

Đêm Ba Mươi, nơi xứ người, tiếng xe hơi chạy không ngớt. Trên nền trời in những chùm sao li ti nhấp nhánh. Bên ngoài tiếng th́ thầm của gió rung cây. Có loài chim đêm bay chập chờn trên ḍng sông vắng sau nhà thỉnh thoảng chúng cất tiếng kêu oang oác xa dần, xa dần rồi mất hút. Trong ngôi nhà nhỏ bát ngát mùi nhang, trầm hương. Thành Nhân gởi mua nhang Ấn Độ như nhang bạch đàn, nhang ngọc quế, nhang ngọc liên đợi sáng mùng một sẽ đốt.

Trong b́nh trên bàn thờ và b́nh đặt trên bàn giữa pḥng khách cắm hoa vạn thọ, hoa liên kiều, dưa hấu, cam, quít cùng mâm ngũ quả và bánh tét, bánh chưng, mứt, chà là. Gia chủ đă trưng cúng trên bàn thờ ông bà tổ tiên để đón mừng năm mới. Và tiếng lách tách của củi cháy trong ḷ sưởi rực rỡ hồng ánh lửa thắp sáng căn pḥng gia đ́nh trong đêm trừ tịch bên xa lộ không đèn dài ngút ngàn.

Bỗng có tiếng xe dừng lại trước nhà, cả ba người đều nh́n nhau ḍ hỏi? Không ai bảo ai họ tiến gần cửa sổ nh́n bầu trời tối đen như nhuộm mực tàu, cùng thấy hai bóng người đen cao lớn như dân bản xứ. Cả hai nhanh nhẹn bước ra khỏi xe và đi vào. Cửa nhà bật mở, ông Bùi Vĩnh Bảo và ông Lê Thành Nhân miệng cười rạng rỡ ánh mắt mừng vui. Đứng phía sau anh và chồng, bà Lan Chi lao đến mở rộng ṿng tay ôm chầm lấy hai con, mà nước mắt ràng rụa. Bà thổn thức, nghẹn ngào: “Con tôi đă về, con tôi đă về...”.

Bữa cơm muộn của hai thanh niên trong Đêm Ba Mươi Tết. Cha và cậu mắt ngời sáng nghe con, cháu kể chuyện những ngày qua. Riêng bà Lan Chi âu yếm nh́n con dẫu biết rằng hai đứa con bà sanh ra và trưởng thành trên nước Mỹ có tự do, có nhân quyền thật sự, không ai có thế bắt làm những chuyện mà chúng không muốn! Nhưng hai đứa con của vợ chồng Thành Nhân và Lan Chi đă tự chọn cho ḿnh con đường mà thời thanh xuân nơi quê hương chinh chiến triền miên cha mẹ đă đi qua. Bà Lan Chi cảm thấy xót xa. Bởi bao nhiêu gian nan, nguy hiểm có thể đến bất cứ lúc nào cho những kẻ âm thầm len lỏi trong ḷng đất địch mang trọng trách bên ḿnh dù không ai bắt buộc họ phải làm, phải hy sinh.

Dưới ánh đèn điện của pḥng ăn bà Lan Chi nh́n chồng và 2 con: Cũng đôi mắt cương nghị ngời sáng, nét mặt uy nghiêm, điềm đạm đó, chồng và hai đứa con bà ngồi gần. Ba cha con giống nhau như ba giọt nước.

Bỗng đứa con lớn mỉm cười nh́n mẹ :

- Xin lỗi ba má và cậu, v́ trách nhiệm và bổn phận của những người lính như anh em con không có nơi nào nhứt định, không biết trước nơi nào sắp đến và đi. Cũng không có ǵ cho cá nhân ḿnh nên chúng con không hẹn trước về thăm gia đ́nh thường xuyên như ư muốn được

Đứa thứ hai, tiếp lời anh ḿnh :

- Chúng con rời Trung Đông đến khi xuống phi trường Los Angeles mới biết là hai đứa được về thăm nhà trong Đêm Ba Mươi Tết. Nhiệm vụ mới của chúng con sẽ là vùng Châu Á, vẫn chưa biết nước nào? Có thể Bắc Triều Tiên, có thể Trung Quốc, có thể Vũng Áng Formosa của Việt Nam. Ba má cũng biết mọi sự việc luôn được bảo mật tối đa.

Cả nhà đón giao thừa xong th́ vợ chồng Thành Nhân và ông Bảo vào buồng nghỉ ngơi, đề sáng mừng ngày đầu năm. Nỗi mừng vui con về thăm nồng ấm ḷng mọi người trong gia đ́nh và chập chờn trong giấc mơ xuân.

Tiếng động khóa trái cửa khiến Lan Chi trở giấc, bà nhổm dậy và bước xuống giường đi về phía cửa số. Nửa đêm về sáng sương mù c̣n dầy đặc. Trong bóng đen nḥa nhạt của Đêm Ba Mươi rạng sáng mùng một Tết Nguyên Đán, chiếc xe từ từ nhẹ lướt trên đường đưa hai con bà hướng ra xa lộ. Ḍng nước mắt chảy dài xuống má, bà sụt sùi. Thành Nhân an ủi vợ :

- Đừng buồn em, lúc chúng c̣n nhỏ th́ là con của chúng ta, khi lớn khôn chúng chọn cho chúng bước vào ngành lập nghiệp rồi th́ chúng là con của Hoa Kỳ là xứ sở chúng chào đời và xây dựng nghiệp nhà. Bởi những người”Lính Không Biên Giới” như chúng, không phân biệt lănh thổ, chủng tộc và không quyền lựa chọn cho riêng ḿnh.

Giọng nói trầm buồn của chồng khiến nàng càng thêm thổn thức. Ông anh cầm mảnh giấy nhỏ vừa lấy ở bàn viết đưa cho vợ chồng cô em.

Những ḍng chữ c̣n in rơ nét mực: «Ba mẹ và cậu giữ ǵn sức khỏe, chúng con đi! Hy vọng ngày không xa, Việt Nam trở lại thanh b́nh dưới Chánh thể Cộng Ḥa, cậu và ba mẹ sẽ về thăm lại cố hương”. Bà ngắm nghía từng nét chữ của con trên mảnh giấy nhỏ để lại trước khi chúng rời nhà, mắt lệ rưng rưng.

Đêm Ba Mươi Tết đă tàn, nhưng ngoài trời vẫn bao trùm màu sương trắng mờ mịt. Ngọn gió xuân man mác hiu hiu thổi trên cây cành va chạm vào nhau âm thanh rào rào. Và trên đám hoa liên kiểu rộ nở đón mừng xuân bên kia bờ sông. Tiếng chim kêu líu lo đón chào ngày đầu của năm, từ vô tuyến truyền h́nh trong nhà các đài Việt Nam ở California phát h́nh ảnh trăm hoa đua nở có màu sắc hớn hở tươi vui sống động của mùa xuân xa xứ. Bỗng bài “Xuân Nơi Đây” được nhạc sĩ Vơ Tá Hân phổ nhạc, và những bài ca ngợi về Tết Nguyên Đán rộn ră qua giọng ca sĩ tha thiết, âm vang trầm bổng quyện trong gió xuân nồng. Phương đông mặt trời mới nhú tạo một ṿng lớn màu sắc rực rỡ, báo hiệu một ngày nắng đẹp của đầu năm...

Trích trong tuyển tập truyện ngắn

“Tâm T́nh Trên Đất Phù Sa” của
Hồ Trường An & Dư Thị Diễm Buồn


DƯ THỊ DIỄM BUỒN