Ṭm tem ...

Không biết hai tiếng ṭm tem xuất hiện trong ngôn ngữ Việt từ bao giờ nhưng cái chuyện ṭm tem th́ quả là xưa không kém ǵ quả đất.

Tuy nhiên dù có xưa cách mấy th́ ṭm tem vẫn không bao giờ cũ v́ loài người c̣n tồn tại tới ngày hôm nay cũng là nhờ vào ṭm tem. Chính v́ thế mà thiên hạ vẫn cứ măi măi ṭm tem và nói về chuyện ṭm tem.

Sở dĩ tôi dùng hai tiếng ṭm tem này để nói về một chuyện mà ngôn từ dùng để diễn tả lại vô cùng phong phú và thường được thả nổi, ấy là tại v́ hai tiếng này vừa có gốc có gác, vừa nôm na dễ hiểu, lại không bị coi là tục để các vị thích rao giảng đạo đức bắt bẻ mà cũng không khô khan như từ ngữ chuyên môn của nhà khoa học. Tôi học được hai chữ này trong bài ca dao sau:

Đang khi lửa đỏ cơm sôi
Lợn kêu con khóc lại đ̣i ṭm tem
Bây giờ cơm chín lửa tàn
Lợn ăn con ngủ, ṭm tem th́ ṭm


Phải nói là mặc dù mấy câu ca dao này tuy thật là đơn giản nhưng càng đọc tôi càng thấy thấm ư. Con người từ thủa xa xưa cho tới ngày nay, sống trên đời lúc nào cũng cứ tối tăm mặt mũi với hàng trăm thứ chuyện lỉnh kỉnh hằng ngày nhưng xét cho cùng th́ chẳng qua cũng chỉ là nhằm đáp ứng cho hai nhu cầu cơ bản là ăn để sống và ṭm tem để bảo tồn chủng loại. Có khác chăng là theo đà tiến hóa, con người càng văn minh th́ cái ăn và cách ăn cũng trở thành cầu kỳ và cái ṭm tem cũng được bày đặt thêm nhiều quy định có tính cách h́nh thức rắc rối hơn mà thôi.

Tuy cả hai nhu cầu trên đều là căn bản nhưng nếu sắp theo thứ tự ưu tiên th́ cái ăn vẫn là trước tiên rồi mới tới chuyện ṭm tem, v́ chỉ có "no cơm ấm cật " th́ lúc đó mới có thể "rậm rật khắp nơi" chứ bụng mà đói meo th́ "chó cũng đành chê cứt". Cái sự ví von này tôi cũng học được trong kho tàng ca dao tục ngữ. Ai không tin cứ giở ca dao tục ngữ ra sẽ gặp khối câu như:

Em như cục cứt trôi sông
Anh như con chó ngồi trông trên bờ


Nếu nhu cầu ăn có từ khi lọt ḷng th́ trái lại nhu cầu ṭm tem phải đợi đến một cái tuổi gọi là biết mắc cỡ v́ khám phá ra những cái khang khác nơi ḿnh và nơi người mới bắt đầu có. Lại nữa, cái cường độ của nhu cầu này cũng biến thiên tùy theo nguời và tùy theo thời gian: sung độ nhất vào lúc tuổi c̣n trẻ nhưng càng về già th́ yếu lần và có thể không c̣n nữa. Chính v́ thế mà người ta mới hối nhau:

Ai ơi chơi lấy kẻo già
Măng mọc có lứa người ta có th́
Chơi xuân kẻo hết xuân đi
Cái già sồng sộc nó th́ theo sau

Mặc dù trong văn học Việt nam cũng đă có những nhà nho xông xáo cở cụ Nguyễn Công Trứ từng vỗ ngực tự hào trong một bài hát nói "càng già càng dẻo càng dai" và trong ca dao cũng có những bài như:

Bà già đă tám mươi tư
Ngồi bên cửa sổ biên thư lấy chồng


Hoặc là:

Bà già đi chợ cầu Đông
Bói xem một quẻ lấy chồng lợi chăng
Thầy bói gieo quẻ đoán rằng
Lợi th́ có lợi nhưng răng không c̣n


Tuy nhiên nếu nghiệm cho kỹ th́ chẳng qua các cụ cũng chỉ là tiếc nuối cho một thời oanh liệt đă qua đi mà nói vớt vát cho vui thế thôi chứ thực tế th́ các cụ cũng không làm sao xoay ngược lại định luật của tạo hóa.
Ngoài ra, nếu nhu cầu ăn không thể thiếu th́ ngược lại nhu cầu ṭm tem có thể hy sinh mà không làm cho cá nhân ấy chết, trừ trường hợp nếu như tất cả giống người đều hy sinh cái nhu cầu này th́ lúc đó loài người mới bị tuyệt chủng thôi. Về cái khoản này th́ Phật có dạy đời là bể khổ và con người phải diệt dục th́ mới dứt được nghiệp chướng để tịnh độ Niết Bàn. Tuy vậy, có một số người dù đă quy y đầu Phật thành sư, nhưng ḷng th́ vọng động, đôi khi c̣n bạo hơn cả người phàm nên người đời mới gọi các vị này là "sư hổ mang". C̣n nếu chỉ nhè nhẹ thôi th́ ca dao cũng đă từng mô tả:

Ba cô đội gạo lên chùa
Một cô yếm thắm bỏ bùa cho sư
Sư về sư ốm tương tư
Ốm lăn ốm lóc cho sư trọc đầu


Khác với Phật giáo chủ trương diệt dục, người Thiên Chúa giáo lại tin rằng khi Chúa dựng nên người nam và người nữ đầu tiên rồi th́ có phán: "Hăy sinh sản ra cho đầy mặt đất này". Tuy nhiên khi loài người đă sinh ra tràn đầy trên mặt đất này rồi th́ Hội Thánh mỗi khi muốn tuyển chọn người thay Chúa chăn dắt bầy chiên ở trần gian th́ lại đ̣i hỏi người đó phải hy sinh cái niềm vui ṭm tem. Điều này gây trở ngại cho một số người vừa muốn làm kẻ chăn chiên của Chúa lại vừa không muốn sống trong cảnh "cám treo heo nhịn đói", do đó mà nảy sinh ra Giáo phái Tin Lành. Các ngài mục sư nhờ hiểu Kinh Thánh một cách cởi mở hơn nên đă giúp cho một số người an tâm vừa làm tôi tớ Chúa, vừa vui thú trần gian mà không hề mang mặc cảm phạm tội. Riêng về phía Giáo hội La Mă v́ khắt khe với lề luật mà có những kẻ lúc bắt đầu những mong theo chân Chúa làm đến chức cha, chức cố, nhưng rốt cuộc chỉ mới tới được chức "ta ru", nghĩa là đă vào tu rồi nhưng thấy đời c̣n vui quá lại nhảy ra.

Mặc dù bản Tuyên ngôn Quốc tế Nhân quyền có khẳng định: "Mọi người sinh ra b́nh đẳng" nhưng thực tế th́ Tạo hóa vốn có trước loài người nên h́nh như không biết có cái luật đó cho nên mới để lọt một số người bị mụ bà nắn thiếu cái "gia tài của mẹ để lại cho con" khiến cho những kẻ này không bao giờ biết được cái niềm vui ṭm tem ở cơi đời này. Tuy nhiên vào cái thời đất nước c̣n được cai trị bởi những ông vua th́ cũng có vài anh chàng lại tự nguyện cắt bỏ cái gia tài này để được hầu hạ trong cung hầu kiếm miếng cơm manh áo như mấy anh chàng muốn xin làm thái giám.

Số là trong xă hội phong kiến ngày xưa, một kẻ làm vua th́ tự cho ḿnh có cái quyền tha hồ ṭm tem. Do đó mà ông vua nào cũng có trong cung hàng ngàn cung tần mỹ nữ. Tuy nhiều thế và nhiều khi ṭm tem không xuể nhưng v́ tham lam và ích kỷ nên ông vua nào cũng sợ kẻ khác ṭm tem giùm ḿnh do đó mới phải chọn mấy anh chàng thái giám để hầu hạ trong cung cho chắc ăn. Nhiều ông vua cũng v́ mê ṭm tem đến độ phế bỏ cả triều chính cho nên đành phải mất nước hay mất cả cái chỗ đội vương miện. Có ông th́ bệ rạc đến nỗi không c̣n ngồi dậy nổi để thiết triều đành nằm ườn ra cho đ́nh thần vào chầu như ông vua Long Đĩnh nhà Lê. Sử gia khi nhắc đến phải đặt cho triều đại này cái biệt danh là Lê ngọa triều.

Cũng v́ cái mục ham ṭm tem này của kẻ làm vua mà nhiều khi đi đoong luôn cả một dân tộc. Xưa Chiêm thành cũng là một vương quốc lừng lẫy. Vào thời nhà Trần ở nước ta th́ có vua Chiêm là Chế Mân bỗng dưng nổi hứng đem dâng luôn hai châu Ô và châu Rí để xin với vua Trần cho được rước công chúa Huyền Trân về ṭm tem. Không hiểu có phải v́ nàng công chúa xứ Việt tài cao hay vua Chiêm lụ khụ sao đó mà ít lâu sau th́ vua Chiêm tịch. Theo phong tục Chiêm thành th́ khi vua chết hoàng hậu và phi tần cũng phải tịch theo vua để tiếp tục hầu hạ cho nhà vua cũng được ṭm tem nơi chín suối. Nhà Trần tiếc cho tuổi xuân phơi phới của nàng công chúa của ḿnh mà bị đưa lên giàn hỏa với vua Chiêm th́ thật là phí hương trời, bèn sai Trần Khắc Chung vào kinh thành Chiêm lén đem công chúa về. Tương truyền sau đó hai người đưa nhau đi đâu làm ǵ chẳng ai rơ, nhưng dù sao th́ cái tên Huyền Trân cũng đi vào lịch sử, c̣n Chiêm thành th́ theo cái đà mất hai châu mà mất lần cho đến mất luôn cả nước và bị diệt vong.

Theo các nhà nghiên cứu về sinh vật học th́ trong vấn đề ṭm tem, giống cái bao giờ cũng khỏe hơn giống đực. Nguyên lư này h́nh như cũng đúng cả với con người. Chúng ta chỉ nghe kể ông này ngài nọ đang ṭm tem th́ bị ngă ngựa rồi đi đoong chứ chẳng bao giờ nghe nói có bà nào lăn quay ra ngáp ngáp trong lúc ṭm tem cả. Nghe khoản này có lẽ các ông không đồng ư v́ tự hồi nào các ông vẫn tự cho ḿnh là phái khỏe c̣n đàn bà mới là "liễu yếu đào tơ" phải "núp bóng tùng quân". Tuy nhiên tục ngữ cũng có câu: "con gái mười bảy, bẻ găy sừng trâu", cho nên nam nhi cỡ mấy anh chàng "trói gà không chặt" mà gặp phải mấy cô này th́ cũng coi như là đi đoong, bằng không th́ cũng bị cô nàng cắm cho năm bảy cái sừng to tổ bố.

Trở lại với cái chuyện ṭm tem ngă ngựa này ở nước ta mà có liên quan đến lịch sử th́ phải kể câu chuyện đời Lê. Nguyễn Trăi là một khai quốc công thần từng giúp Lê Lợi đánh thắng quân Minh giành lại nền độc lập cho Tổ quốc và lập nên nhà Hậu Lê. Lúc vua Lê Thái tổ quy tiên, vua con lên nối ngôi th́ cụ cũng đă già về nghỉ hưu. Tuy thế, có một hôm nghe tiếng cô nàng Thị Lộ rao bán chiếu trước dinh, cụ bỗng hứng chí cho gọi vào ra mắt, và khi thấy cô hàng chiếu trông cũng tươi mát, cụ bèn ứng khẩu mấy vần thơ trêu ghẹo:

Ả ở đâu mà bán chiếu gon
Chẳng hay chiếu ấy hết hay c̣n
Xuân xanh nay độ bao nhiêu tuổi
Đă có chồng chưa được mấy con?

Cô hàng chiếu cũng chẳng vừa, họa lại ngay:
Thiếp ở Tây Hồ bán chiếu gon
Cớ chi ông hỏi hết hay c̣n
Xuân xanh mới độ trăng tṛn lẻ
Chồng c̣n chưa có, hỏi chi con!


Nghe cô hàng chiếu ứng đối lanh lẹ, cụ đâm ra mến tài mến sắc nên quyết chí rước nàng về làm nàng hầu. Nếu chuyện chỉ có thế th́ cũng chẳng có ǵ đáng nói. Đằng này v́ cụ đă già nên có lẽ sinh ra lẩm cẩm. Nhân một hôm nhà vua trẻ đi tuần thú qua vùng này bèn ghé lại nhà cụ nghỉ đêm, cụ thương cho cô nàng hầu tuổi xuân phơi phới lâu nay bị bỏ phế mới sai nàng ra hầu hạ nhà vua may ra kiếm được chút ơn mưa móc. Chẳng hiểu ông vua trẻ ṭm tem ra sao mà băng ngay đêm đó tại nhà cụ. Thế là triều đ́nh đổ xô vào hạch cụ về cái tội giết vua và cái tước khai quốc công thần của cụ cũng đành vứt đi khiến cho cụ chỉ c̣n biết cam phận lănh cái bản án tử đi đoong luôn một lúc cả ba họ.

Các nhà nghiên cứu về sinh vật c̣n đưa thêm một nhận xét là có nhiều loài sinh vật sau khi ṭm tem th́ chị cái c̣n xơi tái luôn anh chàng đực cho đă cơn đói ḷng, chẳng hạn như loài bọ ngựa. Điều này tưởng chừng không xảy ra nơi con người nhưng nếu nghiệm kỹ ra th́ cũng có, nhưng v́ con người có đời sống văn minh cho nên cái mục cô nàng xơi tái anh chàng này cũng diễn ra dưới một h́nh thức mới mẻ hơn, khoa học hơn, tinh vi hơn, trông nhẹ nhàng và không có vẻ rùng rợn nhưng độc ác th́ không kém. Nàng chỉ móc cái ví tiền, nắm lấy cái ví tiền thôi chứ không cần moi ngực moi tim ǵ cả. Có biết bao ông "nam nhi chi chí", chỉ v́ ṭm tem mà bị thân bại danh liệt do ăn hối lộ, thụt két để cung phụng cho cô nàng no bụng c̣n ông th́ vào nằm nhà đá gỡ lịch. Đối với những ông có sẵn cơ nghiệp th́ cô nàng cứ việc tha hồ ăn cho tới sạt nghiệp rỗng túi phải ra thân ăn mày. Ngay cả những ông được cái tiếng là hiền lành cũng lắm lúc khốn khổ v́ đi làm lănh lương ba cọc ba đồng thôi mà cũng bị bà vợ móc sạch. Thế là đủ cho anh chàng từ đó cứ lệ thuộc vào bà vợ mà ngáp ngáp. C̣n bà vợ th́ phây phây "chưa đi đến chợ đă lo ăn quà", càng ngày càng phốp pháp ra trong khi đức lang quân th́ càng ngày càng cà tong cà teo như que củi.

Chuyện ṭm tem mà đi vào văn học sử th́ rất nhiều. Vào cái năm Tí Sửu Dần Mẹo ǵ đó có sứ Tàu sang nước ta. Không hiểu do đâu mà sứ lại gặp bà Đoàn Thị Điểm, lại c̣n buông lời chọc ghẹo chớt nhả: "An nam nhất thốn thổ, Bất tri kỷ nhân canh", nghĩa là "một tấc đất An nam không biết bao nhiêu là người cày" ư xỏ xiên gái Việt. Bà Điểm vốn đă từng dịch Chinh Phụ Ngâm, chữ nghĩa đầy ḿnh, đâu dễ ǵ chịu mất mặt như vậy, bèn đối ngay: "Trung quốc đại trượng phu, Giai do thử đồ xuất". Câu này có nghĩa là "bậc trượng phu của nước Tàu cũng từ đó mà chui ra cả thôi". Đúng là chậu nước lạnh hắt vào mặt sứ Trung quốc.

Trên đây là chuyện vào thời nước ta chỉ biết giao hảo với nước Tàu. Vào cái buổi giao thời Tây Tàu nhố nhăng th́ có:

Vị Xương có Tú Xương
Dở dở lại ương ương
Cao lâu thường ăn quỵt
Thổ đĩ lại chơi lường

Cụ lại c̣n tự thú thêm:
Một trà, một rượu, một đàn bà
Ba cái lăng nhăng nó quấy ta
Chừa được thứ nào hay thứ ấy
Có chăng chừa rượu với chừa trà.


Tuy nhiên đáng nể hơn cả phải nói là bà Hồ Xuân Hương. Sự nghiệp văn chương của bà toàn hướng về trọng tâm duy nhất: phải làm sao nói lên được cái nguyên lư ṭm tem ẩn tàng trong mọi sự vật, và tên tuổi của bà gắn liền với sự nghiệp trên đến nỗi hễ một người nào đó chỉ cần nhắc đến tên bà là người khác hiểu ngay ư người kia định nói ǵ.

Trên đây tôi chỉ đơn cử vài danh nhân tiêu biểu thôi chứ thực ra nếu mà xét cho cùng th́ bao nhiêu tác phẩm văn chương nghệ thuật trên thế giới này nếu không liên quan đến ăn th́ cũng là do cái động cơ ṭm tem thúc đẩy mà ra cả.

Nếu cái chuyện ṭm tem nơi loài vật là một sự kiện tự nhiên nên hễ muốn ṭm tem th́ đi t́m đối tượng hợp tác giải quyết là xong th́ nơi con người v́ văn minh nên thường "vẽ rắn thêm chân" do đó để thỏa măn cái nhu cầu ṭm tem, con người cũng đặt ra vô số quy định gọi là luật pháp, đạo đức, phong tục, tập quán để làm khó cho ḿnh. Chính v́ thế mà chuyện ṭm tem của con người mới được phân biệt thành nhiều h́nh thức.

Thông thường nhất và được xă hội cho phép và nh́n nhận là ṭm tem có đăng kư chính thức. Để có thể ṭm tem theo kiểu này con người phải trải qua nhiều bước gian truân lo lắng và chờ đợi, kết quả có khi được mà cũng có khi chỉ là dă tràng xe cát cho nên mới có chuyện nhiều anh chàng hay cô nàng v́ lư do này lư do nọ không hội đủ tiêu chuẩn để xin được giấy phép hành nghề, đành ôm hận đáp chuyến tàu suốt về miền quên lăng, hoặc nhẹ lắm th́ cũng là cúi đầu nh́n người yêu ôm cái ṭm tem sang ngang không hề ngoảnh lại. Điều này nếu có gây đau khổ cho một số người th́ chính đó cũng là nguồn cảm hứng để cho những tâm hồn đau khổ đó có thể sáng tác nên những vần thơ tuyệt tác, những áng văn bất hủ và những bản nhạc để đời.

Đối với những người hân hoan rước được cái ṭm tem về rồi th́ mọi chuyện bây giờ trở nên như cơm bữa nên không có ǵ đáng bàn ngoài cái chuyện đêm đêm:

Đàn ông ǵ thứ đàn ông
Nửa đêm trở dậy cắm chông đàn bà
Đàn bà ǵ thứ đàn bà
Nửa đêm trở dậy rút ruột già đàn ông


Thỉnh thoảng mới có vài trường hợp cá biệt như:

Lấy chồng từ thủa mười lăm
Chồng chê tôi bé không nằm cùng tôi
Đến năm mười tám đôi mươi
Tôi nằm dưới đất chồng lôi lên giường
Một rằng thương, hai rằng thương
Có bốn chân giường găy cả c̣n đâu...


Chẳng cần phải giải thích ai cũng thừa biết là thương ở trong ḷng th́ làm sao găy được chân giường, chẳng qua chuyện găy cả mấy cái chân giường là do ṭm tem sôi nổi mới ra cớ sự. Tuy nhiên cũng không thiếu ǵ những trường hợp có kẻ v́ những lư do không được tiết lộ nào đó mà cứ phải bóp bụng thở than:

Chàng ơi bỏ thiếp làm chi
Thiếp là cơm nguội để khi đói ḷng

Nhờ xă hội bày ra cái chuyện ṭm tem phải có đăng kư chính thức này mà có những ông vốn coi trời bằng vung bắt đầu biết sợ, dĩ nhiên là không phải sợ trời mà sợ kẻ cao hơn trời nữa kia. Riêng các bà th́ có một số khỏi phải khổ công đèn sách, đánh giặc hay phấn đấu công tác cũng bỗng dưng trở thành cô Tú, bà Bác sĩ, bà Thiếu tướng, bà Tỉnh trưởng v.v... để ra oai tác yêu tác quái, có khi c̣n thêm màn phụ diễn "gà mái đá gà cồ". Điều này có vẻ như là một bất công đối với phái nam v́ khi một anh chàng nghèo dốt đặc nào đó vô phúc vớ được một bà luật sư, bà bác sĩ cũng không bao giờ được thiên hạ gọi là ông luật sư , ông bác sĩ ǵ cả để mà hậm họe với đời hay lên lớp chị vợ.

Thời c̣n chế độ phong kiến th́ tuy vua thay trời trị dân, nhưng v́ có vài ông vua lại học được cái câu "nhất vợ nh́ trời" của dân gian nên có nhiều bà gốc dân giă, không cần dựng cờ khởi nghĩa để làm vua mà chỉ cần được một ông vua loại trên tuyển về làm Hoàng hậu rồi sau đó lại c̣n lên Thái hậu là cũng đủ làm cho đất nước điêu đứng.

Riêng đối với đa số các bà thường thường bậc trung không có ǵ để thi thố với đời th́ nhờ có sẵn nhăn hiệu cầu chứng lận trong lưng nên rất hănh diện phô trương cái thành quả ṭm tem của ḿnh, đi đâu cũng vác cái bụng ph́nh chương ướng nghễu nghện ra cái điều ta đây nết na đức hạnh để cho xă hội nh́n vào mà nể nang chứ không giống như mấy cô nàng ṭm tem lén, ṭm tem chui, lỡ có kết quả là t́m cách dấu c̣n hơn "mèo dấu cứt".

Mặc dù các nhà đạo đức và các nhà luật pháp thường khuyến cáo con người chỉ nên và chỉ được ṭm tem có đăng kư chính thức tại một nơi thường trú, nhưng nhiều khi v́ tính ham vui mà có những cặp chưa kịp làm xong thủ tục đăng kư đă ṭm tem. Đây là loại ṭm tem lén cha lén mẹ. H́nh thức này rất phổ biến trong lứa tuổi rường cột của tương lai nên đây cũng là niềm lo lắng của các bậc làm cha mẹ. Tuy nhiên có nhiều cô cậu gặp khó khăn trong vấn đề đăng kư hành nghề, th́ lại nhờ cái khoản có kinh nghiệm hành nghề trước mà sau đó được cấp giấy phép điều chỉnh, hoặc cũng có khi là bị bắt buộc điều chỉnh giấy phép tùy trường hợp.

Cũng có khi đă đăng kư có nơi có chốn, nhưng v́ thích điều mới lạ hoặc ngán cơm nhà ăn hoài nhạt miệng nên ở đâu lúc nào cũng có chuyện "ông ăn chả bà ăn nem" hoặc là ông đi lính "nhảy dù" bà đi t́m nơi "ăn vụng". Đây là loại ṭm tem chui, trốn thuế cho nên thường xảy ra nhiều màn đấu gươm, nổ súng, rượt bắt rất sôi nổi, hoặc nhiều cảnh trừng trị rất rùng rợn. Ngày xưa khi mà "phép vua thua lệ làng", dân nông thôn ở các vùng ven sông đôi khi vẫn vớt được đôi trai gái bị trói thúc ké thả trôi theo gịng nước chỉ v́ bị bắt quả tang đang ăn vụng.

Thời Đệ nhất Cộng hoà, có một ông quan nhà binh súng ngắn nọ không thích bắn súng đồng ngoài chiến trường mà chỉ thích bắn súng cao su ở các vũ trường. Quan bắn giỏi quá nên có một em ca ve xin được rước quan về cận vệ cho ḿnh. Chị cả ở nhà thấy quan lâu ngày không chịu cho ḿnh khám súng mà cứ vác súng đi suốt đêm nên cho tay em đi điều tra. Tay em t́m ra cớ sự bèn về bẩm báo và hiến kế cho chị Cả nên tặng cô nàng nọ một liều a xít để biến cô nàng thành đống sắt vụn. Báo hại sau vụ ấy cả miền Nam mỗi khi nghe có ai nói tới hai tiếng ''a xít Cẩm Nhung'' là các bà các cô đua nhau t́m đường chạy trối chết.

Có những bà v́ không có phương tiện để theo dơi t́m ṭi hoặc không muốn lặn lội thanh toán kẻ địch ở xa cho nhọc công phí sức, nên cứ nhắm ngay đối tượng gần là ông chồng mà trị tội cho tiện. Nghe đâu thời Tây c̣n cai trị xứ Nam kỳ có cô Năm Huờn ở chợ Đủi giận ông chồng không chịu ṭm tem với ḿnh mà cứ đi t́m người khác để ṭm tem cho nên mới nổi tam bành rưới xăng đốt luôn ông chồng làm đuốc cho đời soi chơi.Cảm ưứng từ việc đó mà ông nhạc sĩ họ Lê sáng tác bài nhạc ''Đốt chồng''


Thời Liên khu V kháng chiến, nghe đâu tại Mộ Đức cũng có một nữ cán bộ thấy đồng chí chồng cứ đi công tác với các nữ đồng chí ấp khác mà không chịu sinh hoạt ở ấp nhà nên tức giận dùng dao phay chặt phăng cái lệnh công tác của đồng chí chồng. Tin này được nhanh chóng loan truyền trong hàng ngũ cán bộ, do đó mà sau này trong các buổi họp giao ban, mỗi khi có đồng chí nào đó thích thảo luận cù nhầy mà có nữ đồng chí nào giơ tay phát biểu: "Tôi xin cắt đứt đồng chí" là các nam đồng chí hè nhau bỏ chạy xanh cả mặt.

Ṭm tem chui có khi "chùa" mà cũng có khi là "tiền trao cháo múc". Nếu là ṭm tem theo kiểu tiền trao cháo múc th́ thường phái nam là kẻ phải chi tiền, họa hoằn mới có vài anh mày dày mặt dạn được đời tặng cho cái danh hiệu là "đĩ đực". Riêng khối chị em ta là vừa được ṭm tem lại có tiền ăn bánh nên có nhiều cô nàng bất cần miệng đời khen chê đă xin chọn con đường này làm "con đường em đi". Xă hội nào mà có nhiều cô nàng chọn con đường này th́ mấy bà phước ở trong xă hội đó lại càng có dịp nuôi một bầy con không phải con ḿnh. Tuy nhiên cũng có những trường hợp cá biệt, có những cô nàng lúc đầu đi con đường này, nhưng sau đó t́nh cờ vớ được một anh chàng kiểu Từ Hải mà bỗng hóa thành mệnh phụ phu nhân, trở nên danh giá, ban ân ban phước cho đời. Ấy là chưa kể đến chuyện vào hậu bán thế kỷ 20 lại c̣n có thêm hiện tượng hàng loạt chị em ta nhờ ṭm tem với của lạ nước ngoài mà về sau biến thành Việt kiều được đồng bào cả nước mến mộ v́ mấy đồng đô la trong ví.

Ngoài các h́nh thức ṭm tem có đăng kư, ṭm tem lén, ṭm tem chui, ṭm tem nhảy dù c̣n có một h́nh thức nữa gọi là ṭm tem ẩu. Đây là một h́nh thức ṭm tem không thông qua sự thỏa thuận của đôi bên mà chỉ đến từ một phía. Loại ṭm tem này có thể là h́nh thức nhẹ như của mấy anh chàng thích thả dê theo kiểu trong ca dao:

Vú em chum chúm hạt cau
Cho anh bóp cái có đau anh đền
Vú em chẳng đáng một tiền
Cho anh bóp cái anh đền quan năm

Có nhiều anh chàng nhờ trước thả dê, sau thành duyên nợ, nhưng cũng có khối anh chàng bị ăn tát tai, đ̣n gánh, guốc cao gót có khi lỗ máu đầu, hoặc phải ra hầu toà về cái tội hành nghề không có giấy phép.
H́nh thức mạnh th́ thường đi kèm với dao găm, lưỡi lê, súng đạn, hoặc ít nhất là cũng đôi cánh tay gân guốc. Đây là một h́nh thức dă man thô bạo, thường gắn liền với những tội ác mà con người không thích thấy nhưng lại cứ hay diễn ra tại những nơi nào có chiến tranh, loạn lạc, bất công và áp bức. Chuyện kiểu này th́ vô cùng, xin để dành phần hành này cho các nhà làm chính trị, các nhà làm luật pháp, các nhà rao giảng đạo đức, tôi không dám lạm bàn.

Mặc dù ṭm tem là một nhu cầu tự nhiên nhưng con người lại thích khoác cho nó cái vẻ không tự nhiên cho nên mới sinh ra lắm cái nực cười hay những chuyện thương tâm đầy nước mắt.
Trong một phiên họp Quốc hội thời Đệ nhất Cộng ḥa tại Miền Nam để biểu quyết một dự luật về vấn đề bảo vệ ṭm tem, có hai vị dân biểu nọ tranh luận nhau sao đó mà vị nữ dân biểu bỗng đứng dậy một tay rút guốc đập lên bàn, một tay xỉa xói vào mặt vị nam dân biểu và the thé: "Không có đàn bà làm sao có đàn ông?" Vị nam dân biểu bị xúc phạm liền hùng hổ không kém đứng lên vung tay quát: "Không có đàn ông làm sao có đàn bà?" Chẳng ai biết hai vị dân biểu kia rốt cuộc ai thắng ai nhưng dân chúng nghe qua chuyện này đều ôm bụng cười và bảo nhau là hai vị nọ rơ khéo thừa hơi v́ nếu không có ṭm tem th́ làm quái ǵ có đàn ông hay đàn bà để mà căi cọ.

C̣n các ngài Cộng sản Việt nam khi đề cấp đến vấn đề ṭm tem th́ tung ra cả một nền đạo đức cách mạng thật là kêu nhưng thực tế th́ các ngài chỉ dùng nó làm cái b́nh phong để kẻ khác không dám nh́n xem các ngài là những kẻ chuyên ṭm tem ẩu hoặc ít ra cũng là hạng "ăn vụng chùi mép" một cách tài hơn ai hết. Một cụ tự phong là "cha già dân tộc" qua bao năm được sơn son phết vàng như một thần tượng của đạo đức cách mạng th́ bây giờ thiên hạ phanh phui ra không biết bao nhiêu chuyện. Riêng về cái mục ṭm tem th́ "cha già khả kính" đă từng "sinh hoạt bí mật" với vợ của đồng chí của ḿnh, đă tưng tiu đặc biệt một "cháu ngoan của bác" người vùng Thượng du. Ngày bác bỏ núi rừng về tiếp thu cái dinh Bắc bộ phủ, em cháu ngoan nghe nói bác về Thủ đô ở nhà cao cửa rộng nhưng vẫn không quên cất thêm một căn nhà sàn bên cạnh bèn bế con về thăm. Bác sợ bị ḷi cái đuôi chồn lâu nay vẫn dấu kỹ bèn ra lệnh cho đồng chí phụ trách bộ Tẩm Quất giải quyết êm đẹp. Đồng chí bộ trưởng bộ Tẩm Quất vốn có thời ôm cây đàn ghi ta ca bài "Nụ cười sơn cước" mà chưa có dịp ṭm tem, nay nhân dịp "mỡ dâng miệng mèo" bèn không ngần ngại vét chuyến tàu chót trước khi chuyển em thiếu nhi cháu ngoan người Thượng xuống Hồ Tây để rửa cho hết bụi trần.

Cái chuyện ṭm tem không phải chỉ có người mới thích mà ngay cả thần tiên cũng c̣n đam mê. Trong dân gian vẫn truyền tụng những câu truyện như Sơn Tinh và Thủy Tinh chỉ v́ tranh nhau nàng công chúa con vua Hùng mà đánh nhau hết năm này sang năm khác, gây ra cảnh gió mưa băo lụt làm khổ cho dân. Lại có những nàng tiên c̣n vương vấn mùi tục lụy nên mới xui khiến cho chàng Từ Thức lạc động Hoa vàng. Có nàng th́ lại c̣n ham vui xuống tận trần gian xem hội của người đời để rồi gây ra cớ sự khiến cho phải vướng vào duyên nợ với người trần như truyện Giáng Kiều và Tú Uyên.

Ṭm tem là nguyên lư của sự sống cho nên h́nh như dân tộc nào cũng đề cao. Văn minh Văn lang cũng có sự tích "ông Đùng bà Đà". Tương truyền là ngày xưa có nhà nọ sinh ra được hai con một trai một gái. Đến tuổi trưởng thành th́ cả hai chị em nhà này đều cao lớn dị thường do đó khi bắt đầu biết đến ṭm tem th́ nh́n quanh nh́n quẩn không thấy đâu có đối tượng có khả năng hợp tác với ḿnh nên cuối cùng cả hai đành phải hợp tác với nhau. Dân làng cho rằng đây là một hành vi loạn luân bèn xúm lại tẩm quất cho hai chị em nhà này một trận, đến lúc dừng tay lại th́ chỉ c̣n thấy hai đống thịt. Dân làng sợ Trời phạt cái tội cả gan hủy diệt cái nguyên lư của sự sống mà bắt phải tuyệt tự cho nên mới lập đền thờ. Hằng năm đến ngày giỗ th́ lại làm hai h́nh tượng khổng lồ rước đi nghễu nghện khắp làng sau đó là trai gái trong làng được một đêm tự do ra đ́nh làng ṭm tem bằng thích để tạ tội. Nghe chuyện này biết đâu chừng có nhiều người cũng đang tiếc hùi hụi tại sao ta lại không được sinh ra tại cái làng ấy.

Khờ khạo như Bờm nhưng một khi đă biết đến ṭm tem th́ cũng mê mẩn ra phết. Chuyện kể là ngày xưa có hai ông bà hiếm hoi sinh hạ được có mỗi một cậu con trai đặt tên là Bờm. V́ sợ mất giống nên Bờm được cha mẹ cưới vợ cho rất sớm. Chị vợ lớn hơn Bờm nên hàng ngày cứ phải bế chồng đi chơi, đút cơm và lo tắm rửa cho chồng năm này sang năm khác mà ban đêm th́ chẳng xơ múi ǵ. Đùng một cái đến cái năm con chuột rúc rích gầm giường, chị vợ táy máy sao đó mà Bờm bừng sáng trí khôn hiểu ra cái lẽ sống ở đời.

Từ hôm ấy Bờm cứ mê mẩn quanh chị vợ tối ngày làm chị vợ không c̣n th́ giờ làm công việc nhà nên bị bà mẹ chồng đay nghiến nhiếc móc. Chị vợ ức quá bèn dấu cục đá dưới váy rồi dẫn chồng đến bờ ao lôi cục đá thảy ṭm xuống ao và bảo chồng: "Thôi nhé! Tôi đă quăng cái ṭm tem xuống ao rồi! Từ nay đừng có theo tôi mà đ̣i nghe rơ chưa." Bờm tiếc của trời nên ngày nào cũng lội xuống ao ṃ mẫm. Được vài ngày chị vợ thấy vừa thương hại vừa nhớ nên mới ra ao bảo chồng: "Thôi về nhà đi rồi tôi đền cho! " Bờm không dám tin vào người vợ đă từng nhẫn tâm quăng mất niềm vui của ḿnh nên cứ ở ĺ dưới ao. Chị vợ tức quá bèn vén váy vỗ phành phạch mà bảo: "Nó đây rồi nè!" Bờm ngước lên thấy vợ ḿnh vẫn c̣n giữ cái món của hồi môn tưởng chừng như đă bị quăng mất ấy y nguyên chỗ cũ bèn hớn hở ḅ lên theo vợ về nhà. Nghe nói từ đó về sau Bờm ṭm tem rất tiến bộ, sinh ra cả bầy con, rồi con cái Bờm lại nối gót mẹ cha mà ṭm tem cần cù để tiếp tục sinh ra cháu chắt hàng đàn hàng đống ở chật ních cả giải đất h́nh chữ S.

Chuyện ṭm tem mà có nói măi th́ cũng không bao giờ cùng, cho nên tôi cũng không tài nào nói hoài, chỉ xin tóm lại một câu: dân tộc ta qua hàng ngàn năm nô lệ, hàng ngàn năm thiếu ăn, hàng ngàn năm chinh chiến, người chết như rơm rạ mà vẫn không bị diệt chủng là v́ nhờ dân ta ở đâu lúc nào cũng khoái ṭm tem và có thể ṭm tem. Và cũng chính v́ nhờ có chút ṭm tem mà đời vẫn c̣n vui để cho chúng ta cứ mê muội ngụp lặn trong ṿng khổ ải.

VD

 


B̀NH LUẬN

Thôi rồi... 
Chuyện biển đông 
Quả đại pháo cuối cùng  
Biển Đông dậy sống  
Vụ HD 981: Việt Nam xem xét quan hệ chặt chẽ hơn với Hoa Kỳ
Thư trả lời một bạn Du Học Sinh....
Gửi các anh Quân Nhân QLVNCH đang ảo tưởng
Tổ Quốc muốn ta phải kiên cường
Đừng mắc mưu bọn Việt cộng....
Việt Cộng – Việt Cộng  
Một âm mưu thâm độc của Việt Cộng 
Họ là “ngụy”, ta là ǵ?  
Việt cộng hóa

Kinh nghiệm tạo ra kinh nghiệm
Những sự thật cần phải biết
Giọt nước mắt cho quê hương
Vơ Thị Thắng và Nguyễn Phương Uyên, bóng tối và ánh sáng
Muốn Việt Cộng sớm sụp đổ
Tổ Quốc Việt Nam - C̣n hay đă mất?
Đồng chí Ếch dốt chính tả
Đứng chàng hảng 
Thời sinh viên ở Sài G̣n  
Hăy nói trước ngày chết  
Chuyện cái sổ hưu
Thật giả, giả thật
Bất an
Nhận định về cuộc bầu cử Tổng Thống Mỹ 2012
Thế hệ của tôi – một thế hệ vứt đi
Người CS - Cộng sinh hay kư sinh
Miền Nam sau 37 năm dưới chế độ CS
Lẳng lặng mà xem...
Chủ nghĩa tư bàn và chủ nghĩa tư bản đỏ
Không có gí quư hơn độc lập con c...
Bản án chế độ cộng sản VN
Phản hồi về bài báo "Hành động lố bịch" trên báo QĐ...
Thân phận một tù nhân chính trị VN bi quên lăng
Hơi ấm non sông
Mẹ kiếp: Đứa nào bán nước?
Thêm lần nhắc nhớ
Hào khí Việt Nam – Đáp lời Sông Núi!  
Nhân ngày Quân Lực 19 tháng 6...  
Hai câu chuyện phụ nữ Việt Nam
Tương lai nào cho đảng cộng sản VN?
Anh hùng dân tộc
Thiên tài đảng ta
Ngọc ở trong nhà
Băi nhiệm và bất tín nhiệm
Ngày phán xét sẽ đến
Thân phận "cử tri" và "Đại biểu Nhân dân" ở Việt Nam
Sức mạnh của Cộng Đồng người Việt Quốc Gia hải ngoại  
Giữa Đạo và Đời
Tiên lăng - Chuyện không đơn giăn
Triệu con tim, c̣n triệu khối kiêu hùng
Độc quyền đẻ ra đặc quyền
Những viên Đạn Hợp Âm
Đảng là tên đầy tớ phản phúc!
Cơn băo lốc
Kẻ thù nguy hiểm chính là thành phần đánh phá cộng đồng
Xuân quê hương
Nhân quyền trong rừng luật
Nhận lầm đồng hương
Vô tôn giáo
Bạo lực của cường quyền: Xưa và Nay
Nhân quyền trong rừng luật
Những người "vọng quốc"
Chó sói gởi chân
Làm thế nào để giành lại tự do?
Thử cho biết
Tin nhà nước !
Thế chân hạc mới tại Á Châu
Thời anh hùng
Đỗ Thị Minh Hạnh - Giọt nước hay mảnh thuỷ tinh
Tuyển dụng nhân tài
Nghề bán nước
Đạp vào mặt lịch sử
Cái giá của độc lập và tự do
Thêm một chiến sĩ đấu tranh bị cầm tù
Thằng dân
Người lính VNCH & vành khăn tang Tổ Quốc
Nhận định t́nh h́nh đất nước hiện nay
Núm ruột quê hương
Dép râu và nón cối của bộ đội Việt Cộng
Khủng bố: Xưa và nay
Lại viết về nổi bất hạnh của QLVNCH
Bài học 30 tháng 4
36 năm Quốc hận nghĩ về tâm trạng của tù nhân chính trị
Những ngộ nhận lịch sử
36 năm Quốc hận tôi nghĩ ǵ?
Nhớ lại nỗi bất hạnh của QLVNCH
Quốc gia thua để thắng, cộng sản thắng để thua
Chiến sĩ VNCH được giải ngũ chưa?
Người lính VNCH
Sáng mắt ra chưa?
Trí tức thổ tả
Giă từ Thiện và bệnh Mù Loà
Triển vọng chiến thắng công sản của người Quốc Gia
Tôi là ai? Việt hay Mỹ?
Xuống đường
Nằm Vùng? Ai? Ở Đâu?  
Lộn xộn tiếng Việt thời giao lưu văn hóa ở Việt Nam
Mậu Thân, Anh c̣n nhớ hay đă quên ?
Thiên đàng XHCN
Từ Tunisia, qua Yemen, đến Ai Cập, bao giờ đến công sản Việt Nam ?
Đàn cá trong ao bác Hồ và những con chó của Pavlov
Ṭm tem...
Thư gửi Nguyễn Đắc Xuân
Về chuyện “trong sáng hóa” tiếng Việt...
Tự điển
Văn hoá và con người
Chuyến xe buưt và khúc hát người lính mù  
Vài suy nghĩ về biểu t́nh chống văn hóa vận tại Melbourne
Những kẻ thầy đời
Nhạc lính
Tin và không tin trong xă hội VN
Khi bài hát trở về
Từ buổi chiều trên nghĩa địa Hàng Dương
Ḷng dân đang chuyển ?
Tứ Bất Tận - Tứ Bất Năng
Lê Thị Công Nhân
Nh́n lại đống rác lịch sử đánh Mỹ cứu nước của csvn
34 năm sau, họ là ai ?
Nh́n Tây Tạng thấy Việt Nam
Chuyện đời...
Đặc công văn hoá miền Nam
Bài viết từ một người SG
Thư ngỏ gửi những người trí thức mê sảng...
Tội nghiệp đất nước tôi
Thời thế mới, đấu tranh mới...
Bao giờ dân Việt trở thành thiểu số trên chính quê hương ḿnh
Nói với các con tôi
Phiên phiến tuổi già
Hành vi nhỏ... dă tâm lớn
Gà trống và cáo
Xin đừng lăng quên nhà dân chủ trẻ Lê Trí Tuệ
Thảm trạng người Việt tỵ nạn tại Cam-bốt
Sao anh nỡ đành quên
Thế hệ già hải ngoại nên nh́n lại
Khiếp nhược: Nhục và hèn
Tiếng nói từ Mộ Đức
Từ tiếng súng Trần Văn Bé Tư
Ca rao thời đại hcm
Những vần thơ chui
Lê Thị Công Nhân - Người con cưng của ...
Cũng bởi thằng dân ngu
Chống VC hay TC?
Cái Làn và cái L...
Trông thấy vậy mà không phải vậy
Thèm
Hăy vất bỏ khối nặng của tính ác và sự xấu
Chọn lựa
C̣n cờ đỏ sao vàng th́...
Đừng măi lợi dụng "nỗi đau da cam"...
Lạ và nhạy cảm
Chân dung người vợ lính
Việt Nam lâm nguy
Gịng sông Bến Hải vẫn c̣n
Giáo dục VN, tội ác băng hoại xă hội
34 năm nh́n lại cuộc chiến chống csVN
Nay anh, mai tôi
Chiến dịch hoa hồng đỏ của csVN
Đêm nhớ về anh
Nhớ Vơ Hoàng
Cái miệng
Từ Lê Văn Thinh đến Nguyễn Cung Thương
Chuyện phải viết
Vất chanh bỏ vỏ
Tổ Quốc - Danh Dự - Trách Nhiệm
Mối nhục của một quốc gia
Lá Cờ
Mơ ước của tôi
Chim hạc và chó săn
Tường tŕnh 10 điểm, Đạo đạt lên LHQ
NK Đặng Thuỳ Trâm - Sản phẩm dối trá ...
Tóm tắt một số tội ác cs VN
Sự thực về cái gọi là "Đại thắng mùa Xuân
Bọn cs sợ quan thầy ...
Xin hăy cứu lấy Tổ Quốc
Tâm t́nh gửi đến anh chị CQN QLVNCH
Đỉnh cao cháy rụi
Mậu Thân, anh c̣n nhớ hay đă quên
Cảnh giác âm mưu "tẩy nảo" của Casula Powerhouse
Bệnh "dại" của người Việt
Chuyện Nguyễn Thái Hoàng
Niềm kiêu hănh của người Việt
Chiến dịch "tháng Tư đen"
Tổng phản công nghị quyết 36
Kép độc cứu nguy
Thăm nom và săn sóc nhau lúc c̣n sống
Giặc từ thiện
Tiền nhân...
Những ám ảnh khó tẩy xóa
Tính hay quên của người Việt tỵ nạn cs
Món nợ nên ghi nhớ
Nên đầu tư cho thế hệ trẻ
Mẹ Âu Cơ - Tiếng thở dài và niềm an ủi
Trăm trứng trăm con - Một truyền thuyết
Hai h́nh ảnh - Một sự so sánh
Ông Kỳ "Xuống Cấp"
Tôi thấy và nghe được ǵ ở Sài-G̣n ...